Deze week schoot de 17-jarige Kyle Rittenhouse twee mensen dood in Kenosha, Wisconsin. De berichtgeving in de reguliere media deed uitschijnen dat Rittenhouse een schietgrage gek was die een daad van zinloos geweld pleegde, of iemand die afzakte naar Kenosha om op betogers te schieten. De beelden van die avond lijken een veel genuanceerder verhaal te schetsen.

De stad Kenosha wordt al meerdere nachten op rij geteisterd door rellen en plunderingen nadat de zwarte man Jacob Blake zeven keer in de rug werd geschoten door de politie. Blake verzette zich tegen zijn arrestatie en was in het bezit van een mes

Rittenhouse werkte in Kenosha

Kyle Rittenhouse woont niet in Kenosha, Wisconsin, maar in Antioch, Illinois – 30 kilometer verderop. Op sociale media toont hij zich een groot steunbetuiger van de politie.

Het beeld van iemand die de staatsgrens overstak met een wapen om de rellen op te zoeken, blijkt evenwel niet te kloppen. Zijn advocaten wijzen erop dat Rittenhouse als redder voor de stad Kenosha werkte. Hij was dus al voor de avond aanwezig in de stad. Op beelden van die dag is te zien hoe hij graffiti schoonmaakt bij een plaatselijke middelbare school.

Later op de avond zou Rittenhouse naar een autozaak trekken om deze te beschermen tegen plunderingen. De eigenaar had de voorbije dagen al te maken gekregen met vernielingen. Rittenhouse duikt op op verschillende beelden van de bewuste nacht, daarop is te zien hoe hij samen met een grotere groep de bewuste autozaak tegen plunderingen bewaakt. Ook circuleren beelden waarop te zien is hoe de politie zijn groep bedankt voor de hulp. The New Yorks Times maakte een goede reconstructie van wat nadien gebeurde.

De eerste schietpartij

Op een gegeven ogenblik geraakt Rittenhouse om nog onduidelijke redenen afgezonderd van zijn groep. Op beelden is te zien hoe Rittenhouse op een parkeerplaats – niet dezelfde die hij eerst bewaakte – achtervolgd wordt door een menigte. Wat precies voorafging aan de achtervolging is niet duidelijk. Kort voordien was te zien op sociale media hoe auto’s op die parkeerplaats kort en klein geslagen werden door vandalen.

Op de beelden is te zien hoe sommige achtervolgers, waaronder de 36-jarige Joseph Rosenbaum, met voorwerpen naar de 17-jarige gooien. Rosenbaum lijkt een plastic zak te gooien. Een van de achtervolgers vuurt een pistool af in de lucht, waarop Rittenhouse zich omdraait.

Op datzelfde ogenblik is te zien hoe Rosenbaum Rittenhouse blijft benaderen en hem of zijn wapen probeert vast te grijpen. Pas dan vuurt Rittenhouse drie of vier keer met zijn wapen. De achtervolger wordt geraakt in het hoofd. Rittenhouse loopt terug naar het lichaam – schijnbaar om te kijken hoe het met zijn neergeschoten belager gaat – en belt iemand met de boodschap: “Ik heb net iemand vermoord”.

Daarop vlucht Rittenhouse weg van de parkeerplaats. Hij wordt verder achternagezeten door een menigte. Mensen roepen dingen als: “Sla hem in elkaar”, “Hé, hij heeft hem neergeschoten”, “Pak hem! Pak die kerel”.

(Lees verder onder de tweet.)

Belangrijke element werd niet vermeld in de reguliere media

Op een gegeven ogenblik struikelt en valt Rittenhouse terwijl hij achternagezeten wordt. Volgens verschillende Vlaamse media begon hij op dat ogenblik zonder aanleiding te schieten:

HLN: “Rittenhouse wordt achternagezeten, struikelt en begint dan op mensen te schieten.”

De Morgen: “Nadat de voortvluchtige man struikelt, schiet hij al zittende tenminste nog twee mensen neer die hem benaderen.” Alsof ze hem vriendelijk om een sigaret of een routebeschrijving kwamen vragen.

VRT NWS: “Hij struikelt, valt op de grond en schiet vervolgens in de richting van de mensen die achter hem lopen.”

Een heel belangrijk element dat hier niet vermeld wordt is dat Rittenhouse na zijn val getrapt en geslagen wordt. Terwijl Rittenhouse op de grond ligt springt een man op hem af. Rittenhouse lijkt twee schoten af te vuren maar hem niet te raken.

Daarna valt de 26-jarige Anthony Huber Rittenhouse aan met een skateboard, wat wel degelijk als dodelijk wapen kan dienen. Huber slaat Rittenhouse en probeert zijn wapen af te nemen. Pas nadat hij geraakt wordt door het skateboard opent Rittenhouse het vuur. Huber wankelt en valt een paar meter verderop op de grond. Hij overlijdt later aan zijn verwondingen.

Daarop gaat Rittenhouse recht zitten en richt hij zijn wapen op de 26-jarige Gaige Grosskreutz, die op hem af komt lopen. Op beelden is te zien hoe Grosskreutz op dat moment een pistool draagt. Rittenhouse vuurt en raakt Grosskreutz in de bovenarm. Nadien zou het ‘slachtoffer’ beweren dat hij “spijt heeft dat hij de tiener niet vermoord heeft”.

Voorbedachte rade?

Rittenhouse wordt beschuldigd van zes strafrechtelijke aanklachten, waaronder ‘first-degree reckless homicide’, ‘first-degree recklessly endangering safety’, ‘first-degree intentional homicide’ en ‘attempted first-degree intentional homicide’.

‘First-degree’ houdt in dat het misdrijf opzettelijk en met voorbedachte rade werd gepleegd. Dit lijkt op geen van de drie schietpartijen van toepassing. In alle drie de gevallen leek Rittenhouse terughoudendheid aan de dag te leggen, pas het vuur te openen nadat hij werd aangevallen en nadat zijn aanvallers op een armlengte afstand genaderd waren. Alle drie de incidenten leken te hebben plaatsgevonden nadat de tiener eerst probeerde weg te vluchten. Of het effectief om legitieme zelfverdediging ging, dan wel een ‘minder’ misdrijf, zal een jury moeten uitwijzen.

Wapenbezit

Wat wel in het nadeel van Rittenhouse lijkt te spreken is het feit dat hij als 17-jarige een aanvalsgeweer draagt. Maar dat het openlijk dragen van een geweer door iemand met de leeftijd van Rittenhouse per definitie illegaal is, is – in tegenstelling tot wat HLN hier stellig beweert – nog geen uitgemaakte zaak. Normaal mag een minderjarige inderdaad niet openlijk een wapen dragen in Wisconsin, maar er zijn enkele uitzonderingen mogelijk. Of deze van toepassing zijn op Rittenhouse zal de tijd en verder onderzoek uitwijzen.

Een ander belangrijk element is dat Rittenhouse het wapen volgens zijn advocaten ter plaatse ontving van een kennis of vriend en niet meenam vanuit Illinois. Het wapen zou in dat geval dus niet de grens zijn overgestoken.

Slachtoffer was veroordeelde pedofiel

Rittenhouse zal worden bijgestaan door topadvocaat L. Lin Wood, die eerder tiener Nick Sandmann hielp bij het aanklagen van CNN, The Washington Post en andere media. “Kyle zal een uitstekende juridische vertegenwoordiging hebben. We zijn hem een juridische verdediging schuldig. We zullen gerechtigheid krijgen voor Kyle”, schrijft Wood.

De drie slachtoffers waren overigens geen lieverdjes: Joseph Rosenbaum was een veroordeelde pedofiel, Anthony Huber had een lange geschiedenis van huiselijk geweld en ook Gaige Grosskreutz had een strafblad wegens openbare dronkenschap en het dragen van wapen.