Het Duitse Grondwettelijke Hof oordeelt dat het stimulusprogramma van de Europese Centrale Bank, waarbij sinds 2015 miljarden euro’s aan staatsobligaties van de eurolanden werden opgekocht, deels in strijd is met de Duitse grondwet. De Duitse regering en het Duitse parlement hadden immers nagelaten dat programma te evalueren. Het Hof oordeelde ook dat een eerdere uitspraak van het Europese Hof van Justitie over het ECB-programma arbitrair en dus niet bindend is.

Tussen 2015 en 2018 investeerde de Europese Centrale Bank (ECB) ongeveer 2,6 biljoen euro om massaal staatsobligaties op te kopen. Men hoopte zo de economie en de inflatie van de eurozone aan te zwengelen. Deze ‘quantitative easing’ (QE) werd in november 2019 opnieuw aangewend toen de economie van de eurozone wederom begon te slabakken.

(Lees verder onder de tweet.)

ECB-programma deels in strijd met Duitse grondwet

Volgens critici zou de ECB zich op die manier echter bezighouden met economisch beleid en directe overheidsfinanciering. Beide terreinen zijn echter verboden voor de ECB. Onder meer AfD-oprichter Bernd Lucke – intussen uit de partij gestapt – en voormalig CSU-lid Peter Gauweiler hadden daarom een rechtszaak aangespannen.

Hoewel het Duitse Grondwettelijke Hof geen bewijs vond dat de ECB aan rechtstreekse overheidsfinanciering deed, oordeelde het wel dat de Duitse regering en Bundestag hadden nagelaten om te evalueren of het ECB-programma een adequate maatregel was om de economieën van de eurozone een impuls te geven.

Uitspraak Europees Hof van Justitie arbitrair

De ECB krijgt drie maanden de tijd om aan te tonen dat het programma wel degelijk evenwichtig is. Lukt dat niet, dan mag de Duitse Bundesbank niet meer deelnemen aan het opkoopprogramma.

Ook explosief is het Duitse oordeel dat een eerdere uitspraak van het Europese Hof van Justitie van december 2018 arbitrair en dus niet bindend is. Het Europese Hof van Justitie had het ECB-programma juist op alle punten onderschreven.