Vorige week hebben verschillende Belgische kranten en weekbladen het bericht gebracht dat de Amerikaanse president Trump bij het Duitse bedrijf CureVac een vaccin tegen het coronavirus heeft pogen te kopen voor grof geld (800 miljoen euro). In de berichtgeving werd er ook steeds de nadruk op gelegd dat Trump dit vaccin exclusief voor de Amerikaanse markt wilde voorbehouden. Zo titelde Het Laatste Nieuws op 15 maart: “Donald Trump probeert Duits vaccin exclusief voor VS te pakken te krijgen.”

Alle Belgische nieuwsmedia gebruikten daarvoor dezelfde bron: een artikel in de Duitse zondagskrant Welt Am Sonntag van 15 maart, dat ze meestal woordelijk overnamen. In Duitsland veroorzaakte het bericht trouwens veel boosheid. “Duitsland is niet te koop”, verklaarde Economieminister Peter Altmaier kordaat. 

(Lees verder onder de tweet.)

Eén bron, geen verificatie door de pers

Een dag later ontkende het bedrijf echter de juistheid van de berichtgeving: “CureVac heeft geen aanbod gekregen van de Amerikaanse regering of verwante entiteiten… CureVac ontkent alle speculaties van de pers.” CureVac noemde het een voorbeeld van “fake news”.

De Amerikaanse ambassadeur ontkende het verhaal eveneens met klem: “Het verhaal van de Welt is onjuist. Maar Business Insider, Reuters en anderen namen het over zonder zelf enige bronnen te hebben. En nu probeert iedereen terug te krabbelen.”

Hoewel de Welt Am Sonntag zich beweerde te steunen op “anonieme regeringsbronnen” en de Duitse regering initieel verontwaardigd reageerde, heeft geen enkele Duitse regeringsbron het verhaal daarna kunnen bevestigen.

(Lees verder onder de tweet.)

Geen rechtzetting, het nepnieuws blijft circuleren

De voorstelling van CureVac als een authentiek Duits bedrijfje dat door het grote Amerika dreigt opgeslorpt te worden, blijkt al evenmin te kloppen. CureVac heeft ook een zetel in Boston. Het bedrijf had tot 2014 inderdaad hoofdzakelijk Duitse aandeelhouders maar kreeg er ondertussen ook heel wat Amerikaanse investeerders bij, zoals de Bill en Melinda Gates Foundation.

Het enige dat we weten is dat Daniel Menichella, de CEO van CureVac, begin deze maand, samen met een reeks ander vertegenwoordigers van de farmaceutische industrie, door Trump werd ontvangen om advies te verlenen over de ontwikkelingsmogelijkheden voor een coronavaccin, wat door niemand wordt ontkend en een normale daad van goed bestuur lijkt.  Er werden toen geen commerciële voorstellen gedaan, bevestigt het bedrijf.

We hebben bij geen enkele krant of tijdschrift een rechtzetting van het verhaal gevonden. Het blijkt zelfs nog steeds herhaald te worden. De Standaard herhaalde de beschuldiging op 23 maart. HUMO stelde op 24 maart: “Trump, de verpersoonlijking van het neoliberale ik-denken, heeft geprobeerd om CureVac, waar onderzoekers aan een coronavaccin werken, op te kopen, voor gebruik in de VS alleen.”  In Le Soir werd op 25 maart opnieuw gesproken over “de pogingen van Trump om het medicijn van CureVac” te bemachtigen.

Besluit: Er zijn geen feiten gekend die de bewering ondersteunen dat Trump geprobeerd heeft om CureVac of een coronavaccin van dat bedrijf te kopen in een poging dat exclusief in Amerika op de markt te brengen.