De fact check van VRT NWS over de uitspraken van Theo Francken in het kader van zijn wetsvoorstel om gezinshereniging in te perken, blijkt niet helemaal te kloppen. Francken reageert verbolgen: “Fact checks zijn een goed instrument, maar ze moeten natuurlijk wel correct zijn”, stelt hij aan SCEPTR. 

Gezinshereniging is en blijft het grootste migratiekanaal richting ons land met elk jaar tienduizenden migranten. Daarom diende voormalig staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) een wetsvoorstel in om die gezinshereniging in te perken. “Onze limieten zijn bereikt en overschreden. Met wetsvoorstel vragen wij stop en quota voor gezinshereniging – het kanaal waarlangs jaarlijks 50 000 (!) vreemdelingen per jaar instroomt”, aldus Francken. 

Gezinsvorming ook gezinshereniging

Maar 50.000 migranten, klopt dat wel? VRT NWS deed een ‘fact check’ en kwam tot de conclusie dat die bewering “eerder onwaar” is. De Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) telde in 2018 in totaal inderdaad 53.109 mensen die een eerste verblijfskaart kregen om familiale redenen, klinkt het, maar daarvan werden er 17.940 meegeteld terwijl ze in België geboren waren. Deze kinderen van buitenlanders, geboren in België, moeten echter niet meegeteld worden vindt VRT NWS. 

Dat klopt niet, zo blijkt uit Europees en Belgisch vreemdelingenrecht. Volgens de Europese Gezinsherenigingrichtlijn van 2003, waar in het Belgisch recht veelvuldig naar verwezen wordt, valt gezinsvorming (waarbij de gezinsband tot stand komt in België, zoals bij die 17.940 kinderen van buitenlanders) wel degelijk ook onder gezinshereniging. Er wordt immers geen onderscheid gemaakt naargelang het tijdstip waarom de gezinsband tot stand is gekomen om te bepalen of het over gezinshereniging gaat.

Een tweede deel van de VRT fact check gaat over de inhoud van het wetsvoorstel zelf. Francken pleit ervoor om de gezinshereniging van subsidiair beschermden stop te zetten voor twee jaar en daarna een quotum op te leggen van maximum 50 aanvragen per maand. Belangrijk hierbij is dat het gaat om aanvragen. VRT stelt dat het vorig jaar om amper 34 goedkeuringen per maand ging en laat dus uitschijnen dat een quotum van 50 nutteloos is. Er is echter een verschil tussen het aantal goedkeuringen en het aantal aanvragen. In 2017 bijvoorbeeld waren er 1.369 van dergelijke aanvragen, of 114 per maand.

Wij concluderen dat de fact check van VRT NWS ‘eerder onwaar’ is.

Reactie Francken

Theo Francken zelf reageert misnoegd op de foutieve fact check: “Kinderen hier geboren na/uit gezinshereniging of -vorming moeten nu eenmaal meegeteld worden volgens Eurostat. Ook al zou je kunnen zeggen dat ze niet echt ‘gemigreerd’ zijn, ze hangen vast aan gezinsherenigingsverblijfstitel. Is al decennia zo. Mijn cijfers kloppen”, aldus Francken. “VRT verwijt me in hun factcheck dat ik niet de Myria-cijfers gebruik. Ik hanteer de officiële eurostat, DVZ en kabinetscijfers. Dit is gewoon niet meer ernstig. Zo heb je altijd gelijk natuurlijk.”

Aan SCEPTR benadrukt Francken het belang van fact checks, maar ook het belang dat ze correct en objectief zijn. “Ik heb er geen enkel probleem mee dat VRT mij wil fact checken, dat is hun taak als openbare omroep. Maar ten eerste moeten de fact checks wel correct zijn en ten tweede moeten alle politieke stromingen even vaak onderdeel zijn van fact checks”, aldus Francken aan SCEPTR. “Als de fact check zelf fout is en gehanteerd wordt om slechts een deel van politiek spectrum mee om de oren te slaan, dan verliest dit instrument elke geloofwaardigheid en kracht.”