In het onderzoek naar de golf van islamistische aanslagen die Europa vanaf 2014 overspoelde, wordt het steeds duidelijker dat de Belgisch-Marokkaanse jihadist Oussama Atar de spin in het web was van de terroristen. Dat Belgische politici zich inspanden om dergelijk figuur vrij te krijgen uit de gevangenis van Irak vind Theo Francken onaanvaardbaar. De feiten zijn al langer geweten, maar niemand leek daarvan onder de indruk. Vandaag zette de N-VA toppoliticus via Facebook de aanval in op de verantwoordelijken.

Het Franse gerecht is aan het uitspitten hoe al die terreur van enkele jaren terug kon gebeuren. Voor de aanslagen uit 2015 en 2016 wordt de rol van de Belgisch-Marokkaanse Oussamma Atar almaar helderder. Hij zou een hand gehad hebben bij de vreselijke aanslagen in Parijs, die in Brussel, op de mislukte aanslag op de Thalys en op een kerk in Villejuif in Frankrijk. Hij zou ook in contact gestaan hebben met de gevaarlijke cel in Verviers, die de politie dankzij een spectaculaire raid onschadelijk maken.

Atar stuurde al die terreur aan vanuit Syrië. Dat staat in de akte van beschuldiging die het Franse gerecht heeft uitgewerkt voor het komende terreurproces. Ze deed dit in samenwerking met Franse en Belgische speurders die de afgelopen jaren onderzoek hebben gevoerd. De Standaard kon die akte inkijken.

Brein van terreur

Volgens dat onderzoek is het duidelijk dat Oussama Atar het brein achter de organisatie was. De Franse geheime diensten zien hem als een volgeling van wijlen Abou Mohamed Al-Adnani, de toenmalige nummer 2 van IS. Volgens de Belgische veiligheidsdiensten kende hij ook Abu Bakr al-Baghdadi, de voormalige leider van IS.

Atar stond sinds 2014 aan het hoofd van de brigade die binnen IS de terreuraanslagen binnen het kalifaat plande. Later kreeg hij daar – volgens de akte – ook ‘de verantwoordelijkheid’ bij om aanslagen te plannen in Europa. Volgens de speurders blijkt uit het onderzoek dat ook de luchthaven van Schiphol een doelwit was. En dat de aanslag daar ook op 13 november had moeten plaatsvinden, net zoals die van Parijs. Maar om een onbekende reden ging dat plan niet door.

Het proces in Parijs zal plaatsvinden in de loop van 2021. Van de terroristen die op 13 november in Parijs aanwezig waren, is alleen Salah Abdeslam nog in leven. Ook Ousamma Atar zou in Syrië gedood zijn.

Vrij door linkse politici

Dat Atar in Syrië die terreur kon plannen, is iets wat men eigenlijk makkelijk kon verhinderd hebben. In 2005 werd Atar opgepakt in Irak en later veroordeeld tot 25 jaar cel, onder meer voor wapensmokkel. Maar die straf werd verminderd tot 10 jaar. Onder politieke druk van onder andere Ecolo, de PS, cdH en Amnesty International kwam Atar al in 2012 vrij, omdat hij naar verluidt ‘ernstig ziek’ was. Hierna keerde hij meteen terug naar België. Bij zijn aankomst in ons land arresteerde de politie hem kort, maar na ondervraging lieten ze hem opnieuw vrij. 

Daar stelt Theo Francken zich nu expliciet vragen bij. Hij hekelt het feit dat toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Steven Vanackere (CD&V) daar nooit uitleg over heeft moeten verschaffen. Ook Ecolo politici zoals Zoë Genot, Juliette Boulet en Ahmed Mouhssin worden aangesproken voor hun lobbywerk ten bate van een van Europa’s ergste terroristen. “Volgens hen was Attar naar Irak afgereisd met een konvooi medicijnen en werd hij tegengehouden door (die stoute) Amerikanen.” “Vele tientallen doden later, doen betrokkenen of hun neus bloedt.” 

Volgens de familie van Atar die een campagne voerde om hem uit Irak te bevrijden hield hij zich bezig met een ‘humanitaire actie’. De beelden staan nog altijd online. Ook de broer van Oussama Atar, Yassine Atar, zelf een latere terrorist, komt daar aan het woord. De advocaat van Atar was Vincent Lurquin. Een gemeenteraadslid van Sint-Agatha-Berchem, eerst voor Ecolo en nu voor DéFi.

Op de ‘Free Attar’ betoging waren naast de Ecolo-politici ook andere prominente politici zoals CDH-parlementslid El Khannous en een populaire PS politicus uit Molenbeek, Jamal Ikazban.

Volgens Francken heeft “de naïviteit van linkse politici en de gebrekkige kennis over de internationale Jihad, al veel mensenlevens gekost.” De doodse stilte over die verantwoordelijkheid van links staat in schril contrast met bijvoorbeeld de verontwaardiging rond de Soedan-affaire. Francken zijn politieke carrière leek bijna voorbij voor iets wat achteraf fake news bleek. 

“Extreemrechtse praat”

Enkele van de genoemde politici reageren boos op de nieuwswebsite Bruzz. “Het ging om een campagne voor de vrijlating van een Belg die in een buitenlandse gevangenis (in Irak, red.) werd vastgehouden voor illegaal verblijf. Dat was nog lang voor er sprake was van de aanslagen. Amnesty International voerde ook campagne, en dat is geen organisatie die bekend staat om haar steun aan terroristen”, zegt Ikazban, die verder niet wil reageren op de Tweet.

Er was destijds helemaal geen sprake van terrorisme“, herhaalt El Khannouss. “Ik ken het dossier heel goed en heb toen documenten ingekeken bij Buitenlandse Zaken en de ambassade van de VS. Niemand had ook maar enig vermoeden dat het om een terrorist ging.” 

Dat Francken het nieuws over Atar vandaag aanhaalt om een verband te leggen met de campagne in 2010 waarbij Brusselse politici betrokken waren, botst vooral bij El Khannouss op kritiek. “Francken wil de geschiedenis herschrijven om extreemrechtse stemmen te winnen“, aldus El Khannouss.

Hij speelt met de angst van mensen, en daar moet hij mee stoppen“, vindt de CDH-politicus. “Wij staan altijd klaar om ons te verzetten tegen elke vorm van terrorisme.” Opvallend, twee jaar geleden werd zijn eigen dochter in verdenking gesteld voor haar rol bij een terroristische organisatie in Jumet. Volgens El Khannouss was dat een gevolg van “een foute liefdesrelatie”. Ze werd later vrijgesproken.