België heeft mogelijk een Europese veroordeling aan het been, naar aanleiding van een klacht door een in 2014 net niet verkozen PVDA-politicus genaamd Germain Mugemangango. Thans is hij wel verkozen en is hij zelfs fractievoorzitter voor zijn partij in het Waals Parlement. Maar in ons land zijn verkozen parlementsleden immers nog steeds ‘rechter’ in disputen over hun eigen verkiezing. Een redelijk unieke situatie Europees. Ze komt enkel nog in Nederland, Italië en Denemarken voor, en kan ons nu een veroordeling opleveren door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Dat brengt De Standaard.

In onze Grondwet wordt via artikel 48 bepaald dat parlementsleden zelf oordelen over klachten en mogelijke ­onregelmatigheden bij hun verkiezing. België is één van de laatste landen die dat nog zo regelt. In Europese context is er nog Nederland, Italië en Denemarken alwaar dat ook gebeurt. Maar nu er een klacht is gevallen door de hand van Mugemangango, riskeert België haar Grondwet te moeten aanpassen in sneltempo.

Haalt PVDA haar slag thuis en wordt België veroordeeld wegens ‘mensenrechten schendende Grondwet’?

Het heet hangijzer gaat terug tot 2014, toen er (ook) in Wallonië verkiezingen waren. Mugemangango trok er de PVDA-kieslijst in kieskring Charleroi en behaalde 7,3% van de stemmen. Meer dan genoeg om over de kiesdrempel te geraken, maar 14 (sic) stemmen te weinig om – via lijstverbinding – een zetel te veroveren. Daarnaast waren wel 21.385 van de papieren stembiljetten ongeldig of blanco. Mugemangango diende bezwaar in bij het Waals Parlement, wegens vermoedelijke onregelmatigheden en vroeg om een hertelling. De bevoegde parlementaire commissie achtte de klacht gegrond, maar de voltallige assemblee verwierp de hertelling. Beroep was en is niet mogelijk.

Een bizarre situatie vindt men bij de extreemlinkse PVDA. “Andere parlementsleden hebben zelf een persoonlijk belang bij hun beoordeling”, zo vertelt PVDA-advocaat Ivo Flachet via De Standaard. “Als uit de hertelling zou gebleken zijn dat hij wel verkozen was, zou een aanwezige parlementair haar of zijn plaats verliezen. Hij werd het slachtoffer van het gebrek aan een eerlijke procedure.”

De PVDA heeft daarom een klacht hangende bij Europees Hof voor de Rechten van de Mens. De zaak wordt op 4 december behandeld, en de kans is bestaande dat het Hof de redenering van de communisten volgt. De zaak is doorverwezen naar de Grote Kamer van het Hof, waar meer rechters zetelen. Dat gebeurt doorgaans bij een zaak die een ernstige vraag oproept over de interpretatie van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, of wanneer een arrest met belangrijke precedentwaarde verwacht wordt.