“De Zestien is voor Gwendolyn” en “Wetstraat 16 wordt haar op schoteltje aangeboden”. Dat schrijven zowel De Tijd als Het Laatste Nieuws onafhankelijk van elkaar op basis van navraag binnen en buiten Open Vld. De piste voor Open Vld-voorzitster Gwendolyn Rutten als paars-groene premier wordt waarschijnlijker met de dag. De vraag is dan echter nog maar wat er dan inhoudelijk te rapen valt voor de liberalen, behalve dan enkele hyperprogressieve cadeautjes zoals een zoveelste liberalisering van euthanasie en abortus-mogelijkheid halverwege de zwangerschap. Een deel van de partij worstelt met dit concept van “enkel borrelnootjes en dure dromen”.

Open Vld richt al een poosje haar pijlen op de N-VA, die zogezegd klare wijn moet schenken en zich ofwel voor of tegen federale participatie moet verklaren. Maar nu de nota-Magnette is gelekt en het duidelijk wordt dat er flink richting een linkse, paarsgroene regering wordt gestoomd, zijn de blikken gericht op Open Vld. Stapt de partij mee in dit links verhaal zonder N-VA? De prijs die voor deze inhoudelijke toegevingen over nagenoeg geheel de lijn moet worden betaald, lijkt intussen ook duidelijk. Gwendolyn Rutten krijgt mogelijk het premierschap.

Interne zenuwachtigheid bij liberalen: “Wij stappen niet in regering die…”

Andere Open Vld-leden zijn echter zenuwachtig. Ruttens federale rivaal, huidig vicepremier Alexander De Croo, zei reeds dat de huidige nota te veel naar links overhelt. “Als hij (Magnette, red.) ons aan tafel wil krijgen, moet het evenwichtiger worden. Op dit moment is paars-groen niet mogelijk”, luidde het onder meer in Het Laatste Nieuws. Kamerlid Tim Vandeput (Open Vld) stelde zelf unilateraal nog extra voorwaarden: “Wij stappen niet in een regering die de investeringen in Defensie en veiligheid gaat terugschroeven.” Dat Vandeput op zijn eentje niet zal beslissen over participatie, ligt voor de hand, maar ook de rechtsliberale Egbert Lachaert, tevens federaal fractieleider voor Open Vld, keerde uit onvrede al onverwacht terug vanuit Taiwan. Dit voor een crisisoverleg binnen de partij.

De vraag binnen deze partij klinkt immers steeds luider: Heeft de bocht van Rutten te maken met de Wetstraat 16 die haar ‘op een schoteltje’ wordt aangeboden? Rutten sprak immers de premier-ambitie al eens uit voor de verkiezingen, en iedereen heeft genoteerd dat ze geen mandaat opnam in de Vlaamse regering, terwijl ze nochtans in maart naar alle waarschijnlijkheid voorzitter af is. Ook naar een topjob als EU-commissaris greep de liberale naast, ten voordele van Didier Reynders (MR).

(Lees verder na de ingevoegde tweet.)

Bergt Open Vld – opnieuw – haar programma op voor het premierschap?

Eén bepaalde theorie gaat daaromtrent steeds heviger rond in de Wetstraat, schrijft De Tijd: Informateur Paul Magnette (PS, red.) heeft het premierschap op een presenteerblaadje aangeboden aan Open Vld-voorzitster Gwendolyn Rutten.” En, zo zeggen bronnen, “vandaar de plotse communicatie van Somers, die de ambities van Rutten helemaal steunt sinds hij Vlaams viceminister-president mocht worden”. Ook dat de partijtop zich zo lijkt te haasten omtrent de formatie, wordt gekoppeld aan de persoonlijke agenda van Rutten. Want als de regeringsvorming nog lang aansleept, dreigt de coalitiekeuze het voorwerp te worden van de Open Vld-voorzittersverkiezingen, die in maart 2020 vallen. “Rutten wil een voldongen feit creëren, omdat in de campagne aan het licht zou komen dat veel leden paars-groen niet zien zitten”, luidt het.

De rechterzijde binnen Open Vld legt zich voorlopig echter nog niet zomaar neer. Egbert Lachaert is zoals vermeld speciaal vervroegd teruggekeerd uit Taiwan uit onvrede met de uitvallen van Bart Somers jegens N-VA en de nota van Magnette. Een nieuwe crisis wordt zo opgestookt binnen de partij. In ieder geval lijkt de eensgezinde forse en duidelijke taal vanwege de liberalen tegen een regering zonder Vlaamse meerderheid al lang vervlogen. Het zou overigens niet de eerste keer zijn dat de Open Vld haar programma – of burgermanifesten – opborg voor een premierschap. Ex-premier Guy Verhofstadt (Open Vld) effende het pad voor dit soort regeren, met zijn eigen paarsgroene coalitie in 1999.

Lees ook:

Open Vld-ruzie vergroot: Linksliberaal De Clercq wil paarsgroen