De kogel is door de kerk: N-VA-voorzitter Bart De Wever kiest voor een nieuwe Zweedse coalitie en voormalig vicepremier Jan Jambon zal deze leiden, zo weet Het Laatste Nieuws op basis van indiscreties bij meerdere partijen. Hoewel er nog geen officiële communicatie kwam, menen ook andere media, zoals Newsmonkey, dat we op Zweeds-bis afsteven.

Initieel had De Wever de keuze tussen een nieuwe Zweedse regering (N-VA, Open Vld en CD&V) of een ‘Bourgondische’ coalitie met de sp.a. Ook een regering met het Vlaams Belang behoorde theoretisch tot de mogelijkheden. Het probleem? De twee V-partijen hebben samen geen meerderheid en buiten de N-VA wil geen enkele partij met de rechts-nationalisten een akkoord sluiten. ‘Niet getreurd’, denk men bij het Vlaams Belang. “De Forza Flandria-idee indachtig dienen N-VA en Vlaams Belang […] schouder aan schouder een ultimatum te stellen aan Open Vld en CD&V. Ofwel respecteren die partijen de wil van de kiezer en steunen ze een Vlaams en rechts beleid, ofwel moeten ze op zoek gaan naar een alternatieve linkse meerderheid”, stelden de rechts-nationalisten bij monde van Chris Janssens.

De Wever kiest evenwel voor een andere optie: een nieuwe samenwerking met CD&V en Open Vld. Deze keuze is alles behalve evident. Zo werden de drie Zweedse partijen ongenadig door de kiezer afgestraft. Daarnaast was de relatie tussen N-VA en CD&V – zacht uitgedrukt – de voorbije vijf jaar niet optimaal. Integendeel, de christendemocraten dachten dat ze, na een regeringsdeelname van de N-VA, het marktleiderschap van De Wever en co konden overnemen. Ook de gretigheid waarmee CD&V en Open Vld de Vlaams-nationalisten aanpakten doorheen de Marrakesh-crisis werd niet geapprecieerd. Voormalig Kamervoorzitter Siegfried Bracke (N-VA) stelde deze week zelfs nog dat “als je moet samenwerken met een partij die zwaar onder invloed staat van bijvoorbeeld het ACV, […] je volgens mij een ingebakken probleem [hebt] dat je beter niet hebt”.

De alternatieven voor Zweeds hebben evenwel ook stevige nadelen. Zo heeft een Bourgondische coalitie een krappe meerderheid. Enkele balorigen socialisten, zoals bijvoorbeeld Bruno Tobback, zouden weleens roet in het eten kunnen gooien. Een samenwerking met het Vlaams Belang – iets waar bijvoorbeeld Theo Francken volgens Het Laatste Nieuws een voorstander van is – vraagt dan weer de steun van een traditionele partij. Hoewel Francken en het Vlaams Belang van mening zijn dat één partij mits voldoende druk wel zou plooien, is dit geen exacte wetenschap.

De Wever kandidaat, maar geen minister-president

Naast de vraag uit welke partijen de coalitie moest bestaan, behoorde De Wever ook te beslissen over wie deze zou leiden. Volgens Het Laatste Nieuws werd dat Jambon. De keuze van De Wever is echter opmerkelijk. Zo kandideerde hij begin dit jaar openlijk voor het Vlaams minister-presidentschap.