In het VRT-programma De Afspraak becommentarieerde men maandagavond de kiesuitslag die zondag duidelijk werd. Hiervoor nodigde men de doorgewinterde veteranen en experts professor Hendrik Vuye, minister van staat Johan Vande Lanotte (sp.a) en filosofe Tinneke Beeckman uit. Maar ook CD&V-jongerenvoorzitter Sammy Mahdi kon er alweer aan tafel schuiven om zijn analyses te delen. Er vielen echter enkele harde woorden nadat Mahdi zijn analyse bracht. “Uw partij is quasi irrelevant geworden”, zo zei Vuye aan het adres van Mahdi nadat die laatste nog maar eens fanatiek en a priori het cordon sanitaire verdedigde.

Mahdi zette de uitzending in met op te tekenen dat de kiesuitkomst niet te voorspellen was. “Ik was wel verrast”, zei hij. Want op schooldebatten zou de grote overwinnaar Vlaams Belang het slecht hebben gedaan. “Als we de kans kregen om het uit te leggen, bleek Vlaams Belang [nooit] de grootste partij.” Een opvallende observatie echter gezien verschillende media vorige week nog berichtten over het succes van jonge Vlaams Belang-debaters zoals de inmiddels verkozen Bart Claes, Sam Van Rooy en ook Dries Van Langenhove. Ook het cordon – dat het Vlaams Belang a priori uitsluit van samenwerking – werd nog maar eens fanatiek verdedigd. Maar een weerwoord bleef niet lang uit.

Mahdi over cordon stoppen: “Over mijn lijk”. Vuye: “Uw partij is quasi irrelevant geworden”

“Over mijn lijk”, herhaalde Mahdi nog eens in de studio over het afschaffen van het cordon. De positie van het Vlaams Belang omtrent de herinvoering van de doodstraf en het weigeren van adoptierecht voor homokoppels werd hierbij aangehaald. En dat het Vlaams Belang de islam ziet als niet compatibel met de Westerse beschaving, vindt Mahdi evenzeer onaanvaardbaar. Mahdi echoot hiermee de positie van onder meer Open Vld-voorzitster Gwendolyn Rutten, die zondag al heel snel het cordon fanatiek verdedigde, ondanks dat de meerderheid van Open-Vld-kiezers dat in feite anders zien.

Vuye was het hiermee echter duchtig oneens. “Wat ik mevrouw Rutten [zondag] heb horen zeggen: ‘We gaan wel luisteren naar die kiezers, maar niet naar de vertegenwoordigers van die kiezers’… Wel, grotere nonsens heb ik nog niet gehoord. Ik vind dat bijzonder erg dat men […] nog voor de stemmen geteld zijn, zo’n uitspraken doet”, aldus Vuye, die fel te keer ging toen Mahdi hem trachtte te onderbreken. “Uw partij is quasi irrelevant geworden. De andere traditionele partijen zijn quasi irrelevant geworden. Jullie moeten allemaal gaan [aanklampen] bij uw Franstalige tegenhangers om nog een beetje relevant te zijn in de Kamer en voldoende te wegen. En dan doet u op de avond van de verkiezingen onmiddellijk de deur dicht?”

Via Knack herhaalt professor Vuye dinsdag nog eens zijn standpunt. “Een regering met Vlaams Belang kan onze democratie niet bedreigen”, zo luidt het in het weekblad. Al vreest hij wel voor de achterliggende strategie van N-VA, zo zei hij ook in De Afspraak. “Bart De Wever is volop bezig met het Vlaams Belang dood te knuffelen. Hij is zogezegd bezig met wat men in de Vlaamse Beweging benoemt als Godsvrede (samenwerking en verdraagzaamheid tussen alle Vlaams-nationalisten, red.). Nee, hij wil ook niet regeren met Vlaams Belang, maar hij wil dat jullie (de traditionele partijen, red.) het nekschot geven (en samenwerking met Vlaams Belang mathematisch onmogelijk houden, red.).”

(Lees verder onder de tweet.)

Vuye: “Ik denk dat er gewoon een gebrek aan beleid geweest”

Over de oorzaak van de populariteit van het Belang was er eveneens onenigheid. Volgens Mahdi is het duidelijk, de stem van 1 op 5 Vlamingen voor Vlaams Belang is gedreven, niet door inhoudelijke overtuiging, maar door “de bangmakerij en ik denk ook wel de politieke spelletjes die er geweest zijn de afgelopen jaren. […] Heel wat partijen hebben zitten kibbelen”, zo zei Mahdi. “Heel wat mensen hebben het gevoel gehad ‘of ik nu stem op [klassiek] links of rechts, […] ze lossen het probleem niet op’ en vandaar dat de stem die voor een groot stuk naar Vlaams Belang is gegaan volgens mij een anti-politieke stem is.”

Maar staatsrechtelijk expert Vuye ziet dat “toch een beetje anders”. “Ik denk dat er gewoon een gebrek aan beleid geweest. En dat al jarenlang, niet alleen deze [afgelopen] regering”, aldus het ex-Kamerlid. “Men verkondigt een verhaal dat niet oplevert. Men zegt: ‘We gaan de rekeningen op orde stellen’, en men komt op een gat van 8 miljard dat gaat oplopen tot 11 miljard en dan blijkt er in de sociale zekerheid ook nog een gat van 1 miljard te zijn. Men ging migratie oplossen en er zou een nieuw wetboek vreemdelingenrecht komen. [Ook] dat is er niet gekomen. Er zijn wel tweets gekomen en men heeft de transmigranten van het Noordstation (te Brussel, red.) naar het Maximiliaanpark gejaagd.”

Bekijk hier de volledige uitzending.