In een debat met Meyrem Almaci (Groen) in het VRT-programma Terzake herhaalde N-VA-voorzitter Bart De Wever vrijdagavond zijn pleidooi om af te zien van een volledige kernuitstap, zoals gepland tegen 2025. Volgens hem is het onrealistisch om te denken dat we binnen zeven jaar de verdwenen capaciteit kunnen opvangen met groene energie, laat staan zonder hoge factuur voor de burger. Almaci houdt daarentegen vast aan de kernuitstap en gaf fors tegenwind. “100 procent hernieuwbare energie is perfect haalbaar”, klonk het.

De N-VA-voorzitter gelooft duidelijk niet in de haalbaarheid van de groene plannen van noch Groen zelf, noch die van de ontslagnemende regeringspartijen. “We hebben nu 6 gigawatt kernenergie op het net. Dat is ruim de helft van ons elektriciteitsverbruik. Hernieuwbare [energie] is nog geen 10 procent. Daar hebben we 20 jaar over gedaan. Dat heeft ons ruim 40 miljard gekost. Men zegt nu, Groen en de anderen, we gaan binnen zeven jaar 40 procent hernieuwbare hebben. Dat lijkt mij onwaarschijnlijk.” Voor N-VA kunnen minstens de twee recentste centrales nog jaren openblijven. “Dat zijn Doel 4 en Tihange 3, misschien Tihange 1.”

(Lees verder na de tweet.)

Van kerncentrales naar gascentrales

Hoewel de kernuitstap publiek verdedigd wordt door de ontslagnemende partijen van de federale minderheidsregering in lopende zaken, klinken er achter de schermen echter andere geluiden volgens De Wever. “Het is onhoudbaar. Niemand gelooft dat. Als je onder vier ogen spreekt met niet-groene partijen en ik denk eigenlijk de groenen ook, dan merk je dat ze dat niet geloven dat wij 6 gigawatt kunnen vervangen binnen 7 jaar.” Maar is de kernuitstap dan niet beslist door een regering waar ook N-VA inzat? “Eigenlijk is dat niet juist”, klinkt het. “Wij hebben daar nooit achter gestaan. Dat is in 2003 al beslist. Wij hadden geen meerderheid om daar op terug te komen.”

De partijen van de federale regering lijken niettemin vastbesloten om het uit te voeren. Om aan de energiebehoefte te voldoen, besloot die regering onlangs om indien nodig extra gascentrales te bouwen. Die zullen 12 miljoen ton CO2 de lucht in blazen”, zegt De Wever. Bovendien “zijn die gascentrales niet rendabel”, klinkt het. “Daar zal een subsidie op gegeven worden.” “Als je dat doorrekent naar de klant, dan is de ‘turteltaks’ een kleine anekdote”. N-VA geloof niettemin zelf in gascentrales als deel van de oplossing, maar dus alleen als een aantal kerncentrales openblijven.

Almaci gelooft wel in de gascentrales en pareert de kritiek op de extra uitstoot van CO2 die ze zouden veroorzaken. “Van die gascentrales zal je de CO2 kunnen capteren”, zegt ze. “Ik volg [klimaatexpert] Jos Delbeke daarin. Dat is een tussenoplossing. Bovendien kan je die centrales ook makkelijk aan en af zetten, wat niet kan met een kerncentrale.” Dat de nieuwe gascentrales daadwerkelijk de geproduceerde CO2 zouden capteren en opslaan is voor zover bekend echter niet noodzakelijk het geval.

Kernenergie als schone technologie

De wever vindt het ook absurd dat we nu kernenergie vaarwel zeggen terwijl ons land er nog volop onderzoek naar doet. “Er is geen business case voor een nieuwe centrale, één van de vierde generatie. Maar binnen tien jaar misschien wel, want we zijn die ondertussen in Mol aan het bouwen. Daar hebben we met deze regering 600 miljoen in gestopt.” “De wereldwijde nucleaire capaciteit neemt nog steeds hand over hand toe. En de technologie die onderzocht wordt – men onderzoekt zelfs nog altijd kernfusie in Europa, daar wordt 6 miljard aan uitgegeven – is eigenlijk wel veelbelovend. Het is één van de technologieën van ‘clean energy’ waarmee we eigenlijk al heel ver staan. Waarom zouden we ermee stoppen?”

Daar is Groen-voorzitter Meyrem Almaci het absoluut niet mee eens. De technologie is enkel ‘schoon’ “als je de ontginning van uranium en [de berging van] het afval niet meerekent”, zegt ze. “De technologie is verouderd, de centrales vallen uit. Ze wekken peperdure energie op, zijn niet betrouwbaar en tenslotte zijn ze een enorme rem op de ontwikkeling van hernieuwbare energie.” Almaci benadrukt De Wevers punt dat er geen businessmodel is voor kernenergie.“Per kilowattuur is hernieuwbare energie gewoon goedkoper.” “De nieuwe centrales geraken eigenlijk niet meer af, de bouwduur is veel langer [dan gepland] en de kost is drie tot vier keer meer dan begroot: 11 miljard in Finland.”

Ecorealisme versus groene daadkracht

De Wever verzet zich tegen wat zij percipiëren als een “economisch krimpmodel”, extra groene belastingen en het “culpabiliseren van mensen” die citytrips doen of een hond houden die even zwaar op het milieu weegt als een wagen. Het ‘ecorealisme’ van N-VA zet integendeel in op innovatie en verdere economische groei. “Als we nieuwe technologie hebben, dan kunnen we die ook aan de rest van de wereld verkopen”, klinkt het. Over het programma van Groen is hij niet mild. “Dat hangt van de vaagheid aan elkaar. U zegt niet wat het zal kosten, u zegt niet wat het zal opbrengen.” Volgens de N-VA-voorzitter zal het “heel veel geld kosten, om heel weinig te bereiken.”

Almaci verwijt De Wever echter dat hij “karikaturen” maakt van haar groene omwenteling, “doemberichten” verspreidt en de mensen “angst aanjaagt”. Voor haar gaan ambitieuze klimaatdoelstellingen op een relatief korte termijn wel samen met economische welvaart en moet de bevolking niet per se inboeten op de levenskwaliteit. “Een studie van de UCL heeft berekend dat CO2-uitstoot doen dalen met 95 procent netto 80.000 jobs kan opleveren en een besparing van 1.6 miljard euro. Niets doen kost 33 miljard euro”, zegt ze. Om de nodige hervormingen te doen, wil haar partij de belastingen verschuiven en door middel van ecofiscaliteit de vervuiler laten betalen en investeringen meer sturen.

(Lees verder na de tweet.)

De Wever is zeer sceptisch. Volgens hem zullen mensen het financieel moeilijker krijgen als die plannen uitgevoerd worden. “Er zal een factuur zijn van de transitie. Als je inzet op economische groei en innovatie, zal die draaglijk zijn.” Als burgemeester van de havenstad Antwerpen staat hij bovendien heel huiverachtig tegenover het sturen van investeringen op basis van energievereisten. “Voor de eerste keer in twintig jaar slagen wij in Antwerpen erin om zo een [cracking-]bedrijf aan te trekken.” Volgens hem zou het onder het groene beleid niet meer mogelijk zijn om dit te doen, ook al zorgen zulke bedrijven relatief gezien voor een reductie aan uitstoot ten opzichte van het verleden. Conclusie: de energiestrijd is duidelijk nog niet uitgestreden.

https://sceptr.net/campaigns/doneer/donate/