Minister van Justitie Koen Geens (CD&V) wil samen met de Europese partners op zoek gaan naar “een zo groot mogelijk draagvlak” om IS-strijders die in Syrië gevochten hebben terug te halen en hier te berechten. Dat zei hij vanmiddag in De Zevende Dag. Op die manier reageert hij op de uitlatingen van de Amerikaanse president Donald Trump. Die dreigde ermee 800 IS-strijders vrij te laten wanneer de VS binnenkort uit Syrië wegtrekt indien Europa hen niet terugneemt. Voor N-VA-voorzitter Bart De Wever is het vooral belangrijk dat we hun de nationaliteit afnemen.

“De Verenigde Staten vragen Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland en andere Europese bondgenoten om meer dan 800 ISIS-strijders die we in Syrië gevangen hebben genomen, terug te nemen en te berechten. Het kalifaat is klaar om te vallen. Het alternatief is niet goed, want we zullen ze moeten vrijlaten”. Dat schreef de president van de Verenigde Staten, Donald Trump, zondagochtend op Twitter. Hij vindt dat de Verenigde Staten in de strijd tegen IS al meer dan genoeg gedaan heeft. Als binnenkort de troepen van de Koerdisch-Arabische militaire coalitie SDF hun finale overwinning op het kalifaat afgerond hebben, wil Trump zijn troepen uit het door burgeroorlog geteisterde land terugtrekken.

In De Zevende Dag zegt Geens dat hij deze oproep eigenlijk wel verwacht had. Gegeven de situatie vindt hij dat er gekozen moet worden voor de oplossing “die de minste veiligheidsrisico’s met zich meebrengt.” “Als die IS-strijders worden vrijgelaten, weten we niet wat er met hen gebeurt”, klinkt het. “Controle is beter dan volledige vrijheid.” De minister is daarom geneigd om “een zo groot mogelijk draagvlak” te vinden in onderling overleg met de buurlanden.

De Wever: “Ontneem hun de Belgische nationaliteit”

Afgelopen vrijdag, voor de tweets van Trump, leek ook N-VA-voorzitter Bart De Wever al een opening in die richting te maken. In een kopstukkendebat op VTM verklaarde hij dat het tot de mogelijkheden moet behoren om IS-strijders in bepaalde omstandigheden terug te laten komen. Hiermee leek hij lijnrecht in te gaan tegen N-VA’s migratie-boegbeeld Theo Francken. Die liet dezelfde avond op het VRT-programma Terzake een heel ander geluid klinken. “Dat is ellende tot en met. Dat gaat nog zoveel problemen creëren.”

Ondertussen nuanceerde de voorzitter zijn positie hierin en trad hij zijn partijgenoot bij. “Het is het beste dat ze op het terrein sneuvelen”, zegt hij. Wat betreft de overlevende IS’ers, vindt hij het belangrijk dat we hun Belgische nationaliteit afnemen. Zonder “kunnen ze Europa niet binnen en dat is ook goed”. Enkel “in het hypothetische geval” dat dit niet gebeurt en men hen dreigt vrij te laten kan het voor De Wever een optie zijn om hen hier te berechten.

Maar daarover uit hij nu toch zijn reserves. “Het zou nog veel beter zijn mochten ze in Syrië in de gevangenis kunnen blijven”. Immers: “Als ze bij ons in de gevangenis zitten, voor hoelang is dat dan?”, zegt De Wever. “Zijn die dan gederadicaliseerd, want daar geloof ik eerlijk gezegd niets van. Deredacalisering levert nauwelijks resultaten op, daar moeten we eerlijk over zijn. De essentie is dat die mensen niet vrij mogen rondlopen.”

Reacties ter linkerzijde

Ook de voorzitters ter linkerzijde lieten in De Zevende Dag hierover hun mening horen. “Die IS-strijders mogen niet vrij komen”, vond John Crombez (sp.a) “Wat Geens zegt dat we internationaal moeten zien wat we doen klopt, maar de tijd dringt. We moeten vooral zorgen dat ze vast blijven zitten.” Meyrem Almaci van Groen vindt dan weer dat Staatsveiligheid de strijders moet natrekken om te bepalen wat de beste optie is.

ADVERTENTIE