Op dinsdag 6 november kan het Amerikaanse kiezersvolk zich uitspreken over het beleid van de zittende 45ste president: Donald Trump. Inderdaad er zijn de ‘mid terms’, met andere woorden we zijn halfweg zijn presidentschap.

Op 6 november kiezen de Amerikanen voor het volledige Huis van Afgevaardigden (435 leden) en de zes niet stemgerechtigde leden uit de niet-statelijke gebieden. De termijn van hun mandaat is maar twee jaar. Momenteel is er een republikeinse meerderheid met 235 leden. Elke staat is ingedeeld in zoveel kiesdistricten als er huisleden zijn. Dus Alaska is een groot kiesdistrict voor het enige lid en Californië heeft 53 districten. Maar de grenzen van deze districten zijn een bevoegdheid van de statelijke gouverneur. Aangezien er 33 op 50 republikeinse gouverneurs zijn, hebben die de kiesdistricten hertekend om de GOP (Grand Old Party) ter wille te zijn. Dit noemt men het ‘gerrymandering’ en dat kan de Republikeinen helpen om de meerderheid te behouden. De Democraten doen dat ook, maar met 16 gouverneurs is de impact kleiner.

Voor de Senaat wordt de ‘klasse 1’ herkozen. Dat zijn er 33 op 100. Een mandaat van Senator duurt zes jaar en om de twee jaar wordt een derde herkozen. Van die 33 zijn er 23 Democraten, 8 Republikeinen en 2 onafhankelijken. Daarnaast worden er ook 2 zetels van ‘klasse 2’ verkozen omdat die zetels vrijgekomen zijn. Momenteel heeft de GOP een meerderheid in de Senaat van 51 op 100. De kans is reëel dat de GOP die meerderheid behoudt. De reden is dat er teveel democratische zetels vrijkomen en gouverneur Rick Scott (GOP) van Florida kans maakt om de vrijgekomen democratische Senaatszetel in deze staat te veroveren. De meerderheid in de Senaat is veel belangrijker dan die in het Huis van Afgevaardigden. Want alleen de Senaat beslist over de verdragen en de ‘spoils system’ aanstellingen!

Daarnaast kiest Amerika ook voor 36 nieuwe gouverneurs. Daarvan zijn er 26 van de 33 republikeinse ambten vrij en 9 van de 16 democratische gouverneurs. Tevens moet de onafhankelijke gouverneur van Alaska zich op 6 november aanbieden bij de kiezers. Ook worden er drie gouverneurs van de vijf territoriums verkozen alsook de burgemeester van Washington DC. Op heden hebben de Republikeinen een 2/3 meerderheid in het college der gouverneurs. Het is zeer twijfelachtig of de Democraten dat kunnen keren! Over de 50 staten worden er ook 87 van de 99 parlementen herkozen. Elke staat heeft een tweekamerstelsel (Senaat en Kamer). De staat Nebraska kent enkel een Senaat en vandaar de 99 en niet 100 statelijke parlementen.

Populariteit

Volgens de meeste media bakt president Trump er niet veel van en is zijn populariteit niet erg hoog. Momenteel staat hij op 42% in de peilingen en dat is iets meer dan de voormalige president Barack Obama bij diens eerste ‘mid term’. Maar de leiders van de democratische partij volgen nog veel verder. Inderdaad, Nancy Pelosi, de democratische fractieleidster in het Huis, staat op 27% en haar senaatscollega Chuck Schumer haalt 29%! Bovendien geraakt de democratische partij maar niet aan nieuwe topfiguren. De reden is dat de Clintons en de Obama’s de partij blijven leiden! Het is maar de vraag of de kiezers dol lopen van die oude garde.

(Lees verder onder de tweet.)

Anti-Trump standpunten

Donald Trump is een niet-conventionele president. Aan tradities veegt hij immers zijn voeten en hij blinkt uit door zijn programmapunten uit te voeren! Dat laatste is een quasi ongekend gegeven in de politiek. Bovendien denkt hij financieel: wat brengt het op en wat kost het? Voor het overgrote deel van de politieke wereld is een dergelijk manier van denken een onbekend iets! De traditie wil dat een president altijd bijna verliest bij een ‘mid term’. Inderdaad Obama ging er onderuit in 2010 met 63 zetels verlies in het Huis en 6 in de Senaat. Maar er zijn een aantal feiten die pro Trump pleiten.

Vooreerst zijn de Amerikanen de dagelijkse anti-Trump standpunten van het grootste deel van de media, meer dan beu. De Amerikaanse kiezer leeft in een periode van ‘booming economy’ met dalende federale personenbelasting, hogere netto lonen en een werkloosheid van 3,9%, met een groei naar 4% en dat terwijl de eurozone stilvalt. Van enige groeivertraging is in de VS niets te merken. Sinds zijn verkiezing in 2016 is de ‘Down Jones Index’ van minder dan 18.000 punten gestegen naar 25.300! Iets dergelijks is nog nooit vertoond in dit land!

(Lees verder onder de tweet.)

Bovendien kan het Amerikaanse werkvolk het wel smaken dat Trump de Chinezen aanpakt voor de deficitaire handelsbalans en hij er een nieuw NAFTA-akkoord heeft doorgehaald. Ook de immigratieregels zijn veel strenger geworden en president Trump heeft op militair vlak nog niets offensief ondernomen. De oorlogen in Irak en Afghanistan alsook in Syrië zijn niet erg populair in de Verenigde Staten. Tevens heeft hij in een mum van tijd een republikeinse meerderheid gecreëerd in het ‘Supreme court’ (Amerikaans Hooggerechtshof) en in de ‘FED-Board’. Ook de vastgoedprijzen stijgen door de goede staat van de economie en de vraag naar nieuwe of eigen woningen.

Zijn er dan geen donderwolken? Jawel en dat zijn de volgende feiten. Ten eerste zijn er de schulden van de overheden. Maar dat is al jaren een probleem. Veel Amerikanen hebben hogere schulden met de aankoop van nieuwe auto’s en dat ziet men ook bij de studenten. Maar de schulden van de bedrijven en ook diegenen die gerelateerd zijn met het vastgoed, zijn niet exponentieel gegroeid. Een mogelijk gevaar is een sterke daling van de aandelen. Tenslotte is er nog het mogelijke gevaar van een vermindering van de buitenlandse kapitaalstroom. Dit laatste is wel nodig om de publieke budgettaire tekorten te financieren!

Conclusie

De kiezer beslist altijd in een democratie en die gezonde regel is ook geldig voor president Trump. Maar zijn politieke situatie is zeker niet kansloos. Het is voor de Democraten geen gemakkelijke opdracht om het Congres te veroveren en dat in een periode van een bloeiende economie. Een Trumpiaanse verrassing is dus niet uitgesloten!