Elke gevangene kan vanaf nu voorwaardelijk vrijkomen na slechts een derde van zijn/haar straf uit te zitten. Hiervoor gold een uitzondering voor recidivisten. Criminelen die herhaaldelijk tegen de lamp liepen, moesten aanvankelijk twee derden van hun straf uitzitten om voorwaardelijk vrij te komen, later werd dit zelfs drie vierden. Maar niet langer: Eenmalige criminelen en hardleerse bajesklanten zijn nu ‘gelijk’ voor de wet, zo brengt Het Laatste Nieuws.

Op basis van de wet-Lejeune – gemaakt in 1888 – kunnen gevangenen al heel vroeg vrijkomen. Mits goed gedrag kon men sinds toen na het uitzitten van een derde van de straf terug de straat op. De negentiende-eeuwse wetsmakers maakten echter een uitzondering voor recidivisten; criminelen die binnen de vijf jaar na hun straf opnieuw een misdrijf begaan. Zij moesten minstens twee derden van hun straf uitzitten. Na de wetswijziging van oud-Justitieminister Annemie Turtelboom (Open Vld) in 2011 – onder toenmalig premier Elio Di Rupo (PS) – moesten recidivisten zelfs drie vierden van hun celstraf uitzitten. Maar dit geldt thans dus niet langer.

Grondwettelijk hof oorzaak van versoepeling wet-Lejeune

Aan de oorzaak van de gelijkschakeling liggen herhaalde arresten van het Grondwettelijk Hof. Deze hoge rechtbank oordeelt dat iedereen, ook recidivisten, dezelfde kansen moet krijgen om voorwaardelijk vrij te komen. Het verschil voor eenmalige en herhaaldelijke overtreders is dus ongrondwettelijk, aldus de juristen in het Grondwettelijk Hof. Het Gevangeniswezen, het parket en de strafuitvoeringsrechtbanken zullen de gelijkschakeling nu ook toepassen. De versoepeling betekent natuurlijk niet dat iedereen automatisch vrijgelaten wordt na één derde van hun straf uitgezeten te hebben. Voorwaardelijke vrijlating blijft een gunst en geen recht. Het betekent wel dat iedereen nu dezelfde kans maakt.

“Het Hof spreekt zich telkens over individuele gevallen uit. De redenering moet echter algemeen toegepast worden”, zegt Kathleen Van de Vijver van het Gevangeniswezen in Het Laatste Nieuws. “Daarom zullen wij, net als het Openbaar Ministerie en de strafuitvoeringsrechtbanken, voortaan geen rekening meer houden met de staat van wettelijke herhaling om iemand toe te laten tot de voorwaardelijke invrijheidstelling.”

(Lees verder onder de tweet.)

Voor Justitieminister Koen Geens (CD&V) komt de versoepeling op een slecht moment, zo vindt hij zelf ook. Geens kondigde vorige week nog aan om de regeling voor penitentiair verlof te verstrengen inzake (extremistische) gedetineerden. Geens kreeg eind mei immers nog bakken kritiek over zich omdat Benjamin Herman, een gedetineerde moslimbekeerling, tijdens zijn penitentiair verlof drie mensen kon doden in Luik tijdens een terreuraanslag. “De minister zal de strafwet aanpassen, zodat de strengere voorwaarde voor recidivisten opnieuw mogelijk wordt”, zo verzekert echter Geens’ woordvoerder.

https://sceptr.net/campaigns/doneer/donate/