Minister van Digitale Agenda Alexander De Croo (Open Vld) start een nieuw overheidsinitiatief genaamd ‘Stop Fake News’. “Een goed functionerende pers is echt het fundament van onze samenleving”, zo getuigt De Croo op Radio 1. Maar “er is echt een vertrouwensbreuk aan het ontstaan. […] In België vertrouwt maar 50 percent van de mensen het nieuws dat ze op de verschillende platformen zien”. De Croo wil “bewuste actie” ondernemen tegen nepnieuws en burgers zelf de mogelijkheid geven om voorstellen te formuleren tegen desinformatie.

‘Fake news’, of ‘desinformatie’ zoals de liberale minister het liever noemt, is een groot probleem, zo vindt De Croo. “Ik vind niet dat we zomaar aan de zijkant moeten staan toekijken hoe nieuws compleet aan het verwateren is en onbetrouwbaar wordt”. De Croo stelde een expertengroep samen die moet nadenken over mogelijke maatregelen hiertegen en zal hiervoor ook “beroep [doen] op alle Belgen”. Via de website stopfakenews.be kunnen burgers zelf voorstellen indienen om nepnieuws aan te pakken. De Croo wil ook “bewuste actie” ondernemen en zal hierbij onder meer Facebook en Twitter viseren, platformen waar geregeld nepnieuws op wordt gedeeld.

Wanneer sprake van fake news?

Het initiatief, dat gelijkaardige initiatieven imiteert uit het buitenland, wordt door velen met lichte argwaan benaderd. “Wanneer spreekt men van fake news en wanneer heb je gewoon een afwijkende mening?”, zo vroeg men ook op Radio 1 aan De Croo. “Dat is een deel van de discussie, natuurlijk”, zo reageert De Croo ietwat ontwijkend. “Verder denk ik dat we heel voorzichtig moeten zijn. “Ik gebruik liever niet de term ‘fake news’ […], omdat heel wat politici deze term gebruiken ten opzichte van iets dat hen niet aanstaat, wat daarom niet wil zeggen dat het om desinformatie gaat”.

Mensen leren kritisch te zijn en op de juiste manier naar nieuws te kijken.

En “desinformatie wil zeggen dat men op een georganiseerde manier nieuws gaat verspreiden waarvan men wéét dat het fout is en [intentioneel publiceert] om zaken te gaan destabiliseren”. De Croo wil mediagebruikers ook ‘mediawijsheid’ aanbieden om dit soort nepnieuws te herkennen en te doorprikken. “Mensen leren kritisch te zijn en op de juiste manier naar nieuws te kijken”, luidt het.

“Bewuste actie”

“Uiteindelijk moet je een evenwicht vinden [met] het recht op vrije meningsuiting en [dus] niet zomaar om het even wat te gaan censureren […]”, maar De Croo kondigt wel aan bewust te willen optreden tegen desinformatie “die soms door buitenlandse mogendheden georganiseerd wordt”. Hij wil hierbij gebruik maken van gespecialiseerde ‘fact checking’ naar voorbeeld van wat er gebeurt in het buitenland en de EU.

Afgelopen maanden kwamen deze buitenlandse initiatieven echter in een slecht daglicht te staan. ‘EU vs desinformation’ is een webpagina en EU-initiatief die naar eigen zeggen ook de strijd wil aangaan met desinformatie, maar vooral Rusland en alles wat ruikt naar te positieve berichtgeving over Rusland viseert. Het EU-gebeuren werd sterk bekritiseerd in onder meer het satirische programma ‘Zondag met Lubach’ van de Nederlandse TV-zender VPRO. “EU-factcheckers bestempelen Nederlandse publicaties onterecht als “desinformatie”, titelde De Volkskrant nog begin dit jaar.

Ook de Duitse fake news-waakhond ‘Correctiv’ werd omstreden nadat vorig jaar bleek dat de organisatie geld ontvangt van de linksliberale miljardair en filantroop George Soros, die overal in het Westen open grenzen promoot. Even later kwam Correctiv verder onder vuur te liggen omdat het een ‘schandaal’ aan het licht bracht rond een functionaris van de rechtse AfD-partij. Een AfD-lid zou immers in het verleden seksuele diensten tegen betaling aangeboden hebben. Weinigen zagen echter de relevantie van het bericht in, maar nadat Correctiv de verslaggeving legitimeerde met het verwijt dat de AfD-politica “gevaarlijk dicht bij het Kremlin [zou] staan” leek het hele opzet nog meer op een gepolitiseerde actie.

Inhoud niet beschikbaar.
Accepteer cookies door op Accepteren in de banner te klikken

https://sceptr.net/campaigns/doneer/donate/