De jonge Vlaamse wetenschapsfilosoof Maarten Boudry (33) lag vorige week onder vuur op Twitter vanwege zijn stelling dat het islamitisch jihadisme in zekere opzichten gruwelijker en gevaarlijker is dan het nazisme. Hij werd verweten een negationist te zijn en op sociale media werd zijn ontslag aan de UGent geëist. In een interview met De Morgen (lees hier) zet hij vandaag zijn genuanceerde stelling nog eens uiteen.

De stelling van Boudry is nochtans niet nieuw. Zijn essay ‘Zinvol geweld’ verscheen al in het voorjaar in het boek ‘Filosofie van geweld’ (Polis, mei 2017) van Lode Lauwaert. Daarin betoogt hij dat het salafistische jihadisme heden de grootste voedingsbodem is voor gruwelijk geweld en genocide in de wereld.

Les in historisch revisionisme

Maarten Boudry liet zich opmerken toen hij na het geweld in Charlottesville tweette dat het jihadisme nog altijd dreiging nummer 1 is. Toen hij kort nadien zijn essay via Twitter nog eens onder de aandacht bracht was het hek helemaal van de dam. Matthias Somers van de linkse denktank Minerva verketterde het als “een les in historisch revisionisme”: “Dat zijn zware aanklachten. En dan te bedenken dat mijn essay eigenlijk vooral over de mythe van zinloos geweld gaat. Geweld is voor grote ideologieën als communisme, jihadisme en nazisme in de hoofden van de daders wel degelijk ‘zinvol’. Het is niet willekeurig en volgt een bepaalde interne logica. En ja, ik schrijf ook dat de ene ideologie in bepaalde opzichten gevaarlijker is dan andere.”

Boudry onderbouwt zijn stelling dat jihadisme ‘haatdragender en gevaarlijker’ is dan nazisme als volgt: “Religieuze ideologieën zoals het jihadisme zijn in regel haatdragender. Dat komt omdat dat soort ideologieën in heel absolute categorieën denkt. Er is het absolute goede en daartegenover staat het absolute kwade. Je hebt de perfecte beloning aan de ene kant, de hemel met de 72 maagden. En je hebt de ultieme bestraffing in de hel. Er wordt heel zwart-wit gedacht. Als je met zulke sacrale absolute waarden zit, dan zijn die heel moeilijk onderhandelbaar.”

Legitimatie voor blinde haat en foltering

De jonge filosoof pleit voor begrip, in die zin dat empathie nodig is om te kunnen doorgronden hoe dergelijke extremisten denken: “Om dat te zien moet je je durven verplaatsen in hun hoofden, hoe moeilijk dat ook is. De angst voor de hel, waar ongelovigen en zondaars in terechtkomen, is heel belangrijk. Je hebt namelijk een perfect opperwezen dat zich barmhartig noemt en dat toch ongelovigen in de hel met eeuwige foltering bestraft. Hoe slecht moeten die ongelovigen dan niet zijn als de barmhartige God zelve hen voor eeuwig wil straffen? En waarom zou je nog wachten met folteren als dat hetgeen is wat die ongelovigen toch te wachten staat na hun dood? Die waanbeelden geven een perfecte legitimatie voor blinde haat en ook foltering. Nu weet ik dat ik me op een gevoelig terrein begeef, maar zoiets zag je dus niet bij de nazi’s. Het nazisme is een andere ideologie, met andere gruweldaden. Maar de mentaliteit daar was eerder die van hoe een tuinier naar onkruid kijkt, zoals de Poolse Joodse filosoof Zygmunt Bauman al zei. Dat onkruid moet verdelgd of verwijderd worden, maar niet in de eerste plaats hartsgrondig gehaat of gefolterd. Dat is het grote verschil.”

Zijn criticasters verwijten Boudry vergoelijking van het nationaal-socialisme: “Ik probeer nuchter te bekijken wat hun motief was,” aldus Boudry. “Ik blijf erbij dat de factor van haat en de neiging tot gratuite wreedheid veel sterker aanwezig is in het jihadisme dan in het nazisme. En ik vind dat je als academicus een vergelijking moet kunnen maken tussen verschillende ideologieën, geloofssystemen en ook genocides. Je kunt daar heel veel uit leren. (…) En ik vind dat ik dat als academicus moet kunnen zeggen zonder daarvoor als negationist bestempeld te worden.”

Verdomde plicht

Tegenover de tsunami van een bepaalde linkse verontwaardiging: “Het is toch onze verdomde plicht als academici om zo goed mogelijk te begrijpen hoe die mensen in elkaar zitten? Hoe ze denken, wat er in hun hoofd omgaat. Waarom pronken jihadi’s met onthoofdingsfilmpjes? En ook om te kunnen voorspellen hoe het in de toekomst kan evolueren en vooral, hoe we hen het best bestrijden,” aldus nog Boudry.

https://sceptr.net/campaigns/doneer/donate/
  • Paul

    Aha, de viroloog gaat er zich mee moeien. Misschien kan Van Ranst vertellen of islam bacterieel of viraal overgedragen wordt en, belangrijker, of er al een vaccin ontwikkeld is.

    • Kritische Geest

      Wat die kerel allemaal uitkraamt … moest het niet zwart op wit staan, niemand zou het geloven.

    • Oscar

      Misschien is een virus ontsnapt uit zijn labo en heeft het zich onder zijn hersenpan genesteld.

    • niets blijft duren

      Van Ranst is een natuurwetenschapper en snapt niets van cultuur of geschiedenis. Stalin, Hitler, Kim Jung Un, zijn politici. Eens hun politiek valt, vallen zij mee. De reden trouwens, waarom die laatste zich zo vastklampt. Godsdienst werkt helemaal anders. Het is een idee, dat in de hoofden van de mensen wordt gebracht. Dat idee is politiek niet uit te wissen en bevindt zich daarna voor altijd in de persoon. Een dodelijk wapen. Het Westen wordt geconfronteerd met de grootste uitdaging uit haar geschiedenis.

  • Aaron Cop

    Het grote deel van de bevolking dat de nazi bezetting haten.Kon een relatief veilig leven leiden onder de nazi bezetting.Dat kan zelf een moslim niet onder islam bewind.Kijk maar naar de islam wereld hoe moslims elkaar uitmoorden.

  • Sandor Oder

    Stupide analogie. Het idee dat het mogelijk is om de wreedheden van Hitler, Mao, Pol Pot, Stalin, I.S. etc., te vergelijken is dwaas. Welk magisch instrument zul je hanteren om te bepalen hoe de werkkampen in Noord-Korea zich in wreedheid verhouden tegenover de seksslavernij onder I.S. of de gruwel van Auschwitz?

    De oproep tot zijn ontslag toont dan weer de onverdraagzaamheid aan van mensen die het niet aankunnen om mensen te tolereren wier meningen ze niet delen.

    • Paul

      Over het jihadisme heeft Boudry wel overschot van gelijk.

  • filips bossuyt

    Marc van Ranst: wat een in triestig figuur , de haat van een linkse nitwit.

  • Oscar

    In hun omgang met onschuldige gevangen vrouwen en – zelfs kleine- meisjes verschillen die jihadisten alvast nogal sterk van de nazi’s. En in het ombrengen van weerloze gevangenen ook.

  • Kriskras

    Terloops mag en moet gewezen worden op de bepaald onwetenschappelijke terminologie van de “wetenschapsman” Van Ranst. “… een ganse geloofsgemeenschap”!? Neen, dit is klinklare onziin. Er is immers geen “gemeenschap”, verre van daar, we hebben te maken talrijke van elkaar onafhankelijke groepen, de ene al gevaarlijker dan de andere. En er zijn er veel meer dan dat het traditionele onderscheid tussen de Sala- en andere -tieten zou laten veronderstellen.
    Kortom, het even en zoveelste bewijs dat men ter linkerzijde totaal verblind is geworden door het eigen politiek-correcte fanatisme.

  • Kritische Geest

    Intussen schrijft
    Warda El-Kaddouri‏

    “Als iemand met een migratieachtergrond had geschreven wat Boudry heeft geschreven, dan was die gegarandeerd nu werkloos.”

    Gedraagt Warda El-Kaddouri‏ zich als een Calimero?*

    https://twitter.com/Warda_E/status/899539765007187969

    • Paul De Block

      Als iemand met een migratieachtergrond had geschreven wat Boudry heeft geschreven, dan was die gegarandeerd nu werkloos.” Nee, dan had die al tonnen bagger over zich gekregen van diezelfde migranten. En mocht hij al blij zijn als er geen doodsbedreigingen bij waren. Bagger op sociale media komt niet alleen van autochtone bewoners. Iets wat nogal eens wordt vergeten.

    • Oscar

      Nee toch, de meeste gasten met een migratiegrond hebben immers geen enkel probleem met de jihad, noch met de sharia. Dus zullen ze nooit een dergelijk artikel plegen.Er is dus zeer weinig kans dat ze daarom werkloos zullen worden. Als ze werkloos zijn , en dat zijn ze nogal dikwijls is het om andere redenen. Te beginnen met werk willigheid en arbeidsethiek.

  • Jan Hammerbacher

    Ik meende dat revisionisme en negationisme het ontkennen van de Holocaust was. Maar gewoon luidop zeggen dat er naast het nazisme nog andere ideologieën zijn die geweld en gruwel goedkeuren valt dus blijkbaar ook al onder die categorie. Linkse logica, ik probeer al lang niet meer om het nog te begrijpen.