Jan Leyers gelooft niet in islam light: “De islam staat vast”

38
20768

“Er is geen Europese islam”, zo stelt een jonge Bosnische moslim in de eerste aflevering van de nieuwe documentaire van Jan Leyers: ‘Allah in Europa’. Jan Leyers – bekend onder meer van de docureeksen ‘De Weg naar Mekka’ en ‘De Schaduw van het Kruis’ – gaat in zijn nieuwe TV-reeks op zoek naar een vrije, verlichte, ‘Europese islam’. Maar de vondst blijkt eerder mager te zijn, zo stelt Leyers zelf.

In een interview met VPRO deelt de Vlaamse televisiemaker Jan Leyers zijn ervaringen die hij heeft opgedaan tijdens de opnames van zijn nieuwste project: ‘Allah in Europa’. Leyers vond in Bosnië wel degelijk soepele moslims. Zo bezocht hij onder meer een barbierszaak waar hij als Westerling werd geschoren door een moslima. In andere omstandigheden zou zoiets als ‘haram’ of onrein beschouwd worden. Leyers blijft echter sceptisch over de toekomst: “Moslims mogen niet twijfelen. Ik hoorde op mijn reizen in Europa veel heftigere uitspraken dan tien jaar geleden onder moslims in de islamitische landen die ik bezocht”.

Een verlichte islam

Leyers zag op zijn bezoek doorheen de islamitische regio’s in Europa dus wel wat gematigde of ‘verlichte’ moslims. “Er zijn er veel die niet naar de moskee gaan en voor wie geloof niet veel meer betekent”, zo stelt de docu-maker. “Maar daar blijven ze discreet over, ze komen er niet in het openbaar voor uit. Ik zie ook geen brede beweging om de Koran niet langer als het letterlijke woord van God te beschouwen […]. Het blijven enkelingen die zich daar ondubbelzinnig over uitspreken.”

Leyers ziet ook weinig initiatief nemen in die richting. Dat komt deels door de groepsdruk die wordt uitgeoefend in islamitische culturen. “In de islam is duidelijk te checken of je een goede moslim bent”, verduidelijkt Leyers. “Kun je een goede christen herkennen aan zijn smaak? Aan wat hij draagt? Of aan wat hij eet? Nee. Op een huwelijksfeest drinken de katholieken en de vrijzinnigen dezelfde pinten bier en dansen ze op dezelfde muziek. Met moslims is dat anders. Er is een islamitische manier van eten, kleden, bidden, van hoe je handel drijft, van bankieren en van hoe je de deur open maakt. Het is een 24-op-7-ding.”

Cultuurrelativisme

Een andere verklaring waarom er weinig stappen worden ondernomen richting een liberalisering is het absolute waarheidsdenken. “Islamitische regels [zijn] absoluut en voor eeuwig, je kunt ze niet veranderen. De regels aanpassen aan de tijd is niet ‘im Frage’. Anders kun je aan de gang blijven iedere tien, twintig jaar. Want wat is waarheid? Wat de meerderheid van de mensen in een bepaalde periode vinden? De islam staat vast, iedereen weet altijd waar die aan toe is.”

Leyers duidt er ook op dat we onszelf hebben ontdaan van instrumenten om moslims te begeleiden naar een ander pad. In onze seculiere, post-moderne samenleving is er immers geen waarheid meer. “Je stuit op de gevolgen van ons postmoderne cultuurrelativisme. Ik heb geen enkel argument om tegen [een moslim] te zeggen dat wat hij vindt niet goed is. Wij hebben zelf God gedood en nu is er voor ons geen waarheid meer. Maar zij hebben de Koran, dat is de waarheid”.

Wij hebben zelf God gedood en nu is er voor ons geen waarheid meer. Maar zij hebben de Koran, dat is de waarheid

Leyers ziet dus weinig hoop in de ‘maakbaarheid’ van de islam. “Er is in 1300 in de buurt van Firenze nooit een comité samengekomen dat in stemming bracht wie er voor de invoering van de renaissance was. We kijken nu terug en constateren dat er zoiets is ontstaan. Het begint bij individuen die zich vrijmaken en daar openlijk voor uit durven komen. En daar heb ik in de islamitische wereld, binnen en buiten Europa, weinig voorbeelden van gezien”, aldus nog de BV.

‘Allah in Europa’ is vanaf zondag drie september te bekijken op de Nederlandse zender NPO 2 en vanaf maandag elf september op Canvas.

38 REACTIES

  1. Alle respect voor J.L.ik vind hem een moedig man.
    Maar ik vrees dat in de reeks niks naar boven gaat komen, dat een rechts persoon niet al 20 jaar weet.Op dat vlak gaat het eerder een confrontatie zijn van een poco,met het absurde van ze’n eigen overtuiging.vb:ik heb geen enkel argument om tegen een moslim te zeggen….
    Terwijl een rechts persoon de moderne wetenschap en daar mee gepaard gaande vooruit gang als argument kan plaatsen.

      • Inderdaad. Jan Leyers is naast Urbanus één van de weinigen in het Vlaamse (?) cultuurlandschap die over de islam hun ogen hebben opengetrokken en dat ook luidop durven zeggen.

      • Volledig akkoord aangaande Urbanus, alhoewel de laatste tijd hoor ik niet veel meer van Urbanus (sinds de aanslagen). De weg naar Mekka heb ik gezien, tevens heb ik wegens beroepsredenen zo een 18 maanden in Egypte verbleven dus ik ken het daar wel een beetje en heb er nog steeds christelijke vrienden, Leyers sprak in “de weg naar Mekka” terplaatse met een gespleten tong, zelf had ik in dat land een veel scherpere tong. Eens terug hier had hij wel ergere kritiek op de islam, afwachten of/wat hij in het “huidige” klimaat durft te verkondigen, niettegenstaande ik wel begrip heb voor een bepaalde terughoudendheid…..er was eens een Nederlandse filmmaker, Theo Van Gogh genaamd…
        En wat is de bedoeling van het vraagteken na het woord Vlaamse aub?..

      • Daarmee bedoelde ik dat de meeste van onze artiesten maar weinig voeling hebben met hun Vlaming-zijn. De meeste zijn politiek hyper-correct. Naast de hierboven genoemde artiesten vormen De Strangers misschien nog een uitzondering op de regel. Ze zijn in ieder geval op de vingers van één hand te tellen.

      • Broodroof, is het antwoord. De “open mind” van links zoals je wilt. Maar die is enkel “open” voor politieke correctheid. Controversiële meningen zoals links in de jaren zestig die ventileerde, zijn nu onmogelijk geworden door linkse dogmatiek. Hoog tijd dat rechts een rechts mei 68 organiseert, tegen de dictatuur van links.

      • Islamofoob is het minste wat Jan te wachten staat. Racist en polariseerder ligt ook al klaar. Zijn carrière bij VRT zit er dus ook op. En in de media zullen we er niets van horen. Eigenlijk doet Sceptr wel zijn werk.

        Het is niet allemaal kommer en kwel. Als maatschappij moeten we wel eens duidelijk stellen waarvoor we staan. Verdedigen we onze verworvenheden nog wel? Verworvenheden waarbij we kunnen zeggen dat een bepaalde religie ons niet aanstaat, zoals destijds de katholieke? Mogen we nog zeggen dat de islam niet past in ons modern denkkader? Groen is alvast tegen.

      • Ja, je moet het Jan nageven. Hiermee verklaart hij zich persona non grata. Hij heeft lef en moed. Waarschijnlijk gaan we er op de objectieve media er niets van horen. Gelukkig is er nog Sceptr.

      • Te kort door de bocht. Irrationaliteit kan je niet bestrijden met rationele argumenten. Maar dat belet niet dat rationele mensen in een God kunnen geloven. Volgens mij spruit dit voort uit een gebrekkig humanistisch perspectief bij de wetenschapper in kwestie. Je hebt God niet nodig om een eerlijk, geïnspireerd en zinvol leven te leiden. Maar blijkbaar hebben zelfs wetenschappers nood aan een transendente realiteit. Een kapstok als het ware om zichzelf aan op te krikken. Wie ben ik om hen die kapstok (krukken) af te nemen? Niet dus.

      • Sommige wetenschappers kunnen wetenschap en geloof scheiden, of geven toch die indruk. Maar gelovige wetenschappers zullen door hun collega’s altijd gewantrouwd worden, want je weet nooit of hun geloofsovertuiging hun wetenschappelijk werk niet onbewust binnendringt. Er zijn wetenschappers die geen eigenlijke religie aanhouden, maar die toch denken dat er “iets” is dat meer zin geeft aan de fysieke natuur die ze bestuderen. Dat is niet echt een religieus gevoel, maar ze houden wel de mogelijkheid open dat er een dimensie van de werkelijkheid bestaat die tot heden voor de mens verborgen is gebleven.

    • De wetenschappelijke methode en het loutere feit van technische ontwikkeling (is iedere accumulatie van wetenschappelijke kennis werkelijk ‘vooruitgang’?) heeft geen betrekking op ethiek. Er is wetenschappelijke kennis die ons in staat stelt om een auto te fabriceren, maar er bestaat geen wetenschappelijke kennis waarmee je kan aantonen dat het moreel verkeerd is om een auto te gebruiken voor moordzuchtige doeleinden.

  2. Kan Jan Leyers eens uitleggen aan de lezers van sceptr.net wat hij verstaat onder een islam light. Tijdens een uitzending van Controverse op RTL-TVI pleitte een iman, bijgetreden door een rabbijn, om Godslastering strafbaar te maken in België. Blijkbaar bestaan er raakpunten tussen het jodendom en de islam die dan wel haaks staan op de Verlichting.

  3. Tegenover kafirs beweren moslims steeds dat de islam 5 pijlers heeft: de geloofsbelijdenis, het gebed, aalmoezen, de vasten en de pelgrimstocht naar Mekka. Volgens de gezaghebbende Egyptische al Azhar universiteit zijn er echter 6: de 5 vorige en de heilige oorlog. Moslims mogen liegen tegen kafirs om hen te onderwerpen, dus tegenover ons houden zij het op 5. Mohamed loog trouwens ook tegen zijn eigen volk, de Quraihs, eveneens om hen te verslaan en te onderwerpen.
    Jan Leyers brengt niks nieuws.

  4. Niet akkoord met Leyers dat wij geen argumenten hebben om een moslim tegen te spreken. Sinds God bij ons dood is, is het aan de gemeenschap om zich over goed en kwaad uit te spreken. Die gemeenschap bekomt dat via democratische besluitvorming; wat trouwens iets totaal anders is dan een onaanpasbaar boek uit de 7e eeuw. Nochtans stel ik vast dat Jan Leyers met geen woord over de gemeenschap spreekt. Bestaat er voor jou een gemeenschap, Jan Leyers ?

    • Niet eens.

      1. De waarheid wordt niet bepaald door de macht van het getal. Het feit dat 51% of 99,9% van een gegeven gemeenschap het doden van ongeboren leven moreel toelaatbaar acht, heeft geen enkele relevantie voor de vraag of het doden van ongeboren leven goed of slecht is. Slavernij is even slecht in de 21ste eeuw als in de 18e eeuw, ook al was er in de 18e eeuw wellicht een meerderheid die slavernij moreel aanvaardbaar vond. De relativiteitstheorie van Einstein werd ooit verworpen door 100 wetenschappers uit nazi-Duitsland, waarop Einstein repliceerde: ‘Als mijn theorie verkeerd was, zou één wetenschapper volstaan.’

      2. Volgens je eigen theorie zou de islamitische moraal als waarheid moeten gelden van zodra de islamitische gemeenschap een demografische meerderheid vormt in een samenleving. Stel dat 51% van de bevolking van mening is dat het goed is om vrouwen te onderwerpen, wordt het dan plotseling moreel aanvaardbaar om vrouwen te onderwerpen? Of blijft het nog steeds slecht om vrouwen te onderwerpen, niettegenstaande het feit dat een meerderheid daar een ander idee over heeft?

      3. Het feit dat de Koran in de 7e eeuw is ontstaan, is irrelevant voor de vraag of het enige waarheid bevat. Waarheid — ook met betrekking tot het morele oordeel — heeft geen vervaldatum. De meetkundige inzichten van Euclides zijn waar; de eeuw waarin deze zijn neergeschreven is niet van belang. Als de moraal die in de Koran wordt gepostuleerd onwaar is, dan is ze noodzakelijkerwijze zowel in de 7e als in de 21ste eeuw onwaar. (Als de waarheid werkelijk ‘evolueert’ dan geldt dat ook voor de uitspraak: ‘Het is waar dat de waarheid evolueert.’)

      4. Leyers maakt het punt dat het onmogelijk is om de waarheid te bediscussiëren als je het relativistische idee aanhangt dat de waarheid als dusdanig niet bestaat. Als je vertrekt vanuit die wijdverspreide iedereen-doet-zijn-ding en iedereen-heeft-zijn-eigen-waarheid-filosofietjes, dan wordt het inderdaad inconsequent om kritiek te leveren op de leefwijze van een ander. (Inconsequentie is natuurlijk het kenmerk van de doorsnee relativist; ze kunnen immers niet ontsnappen aan de zelfverwijzingsparadox.)

      • Leyers vergeet dat de rechtsstaat het beslissende element in een democratie is, en niet de meerderheid. Een rechtsstaat erkent dat burgers bepaalde grondrechten hebben, die nooit mogen geschonden worden, ook niet door de staat. En ook niet door de democratische meerderheid binnen die staat.

      • Als ik me niet vergis, maakte u (niet Jan Leyers) het punt dat de democratische gemeenschap in een post-religieuze samenleving moraal moet bepalen. U schreef namelijk in uw eerste commentaar: “Het [is] aan de gemeenschap om zich uit te spreken over goed en kwaad. Die gemeenschap bekomt dit via democratische besluitvorming.”

        Mijn commentaar had betrekking op de vraag hoe het morele oordeel gefundeerd kan worden als er geen sprake is van een geloof in een metafysische waarheid. Deze epistemologische vraag heeft niets te maken met de juridische principes waarop een staat is gebaseerd.

      • Onze gemeenschap evolueerde tot seculier humanisme. Dit, in tegenstelling tot het gedateerde systeem dat de Islam is. Wij hebben simpelweg geen God meer nodig als sociale constructie. Het humanisme is ons waardekader, en dit systeem heeft voorrang op een religieuze moraal, die slechts voor een particuliere groep geldt, en die geen enkele rationele basis bezit.

  5. Voor iedereen die nog een beetje gezond verstand heeft, is het een gigantische opendeur-intrapperij dat er niet zo iets bestaat en evenmin kán bestaan als een “verlichte” islam, waarmee dan het gesprek zou kunnen worden aangegaan. Dat is net zo absurd als de veronderstelling dat er zoiets kan bestaan als een aaibare vorm van het nazisme of het stalinisme. Er heeft nooit een verlichte islam bestaan, en het zal nooit bestaan. Alleen een verPlichte islam.

    • Ik ben het niet eens hiermee. Er zijn wel degelijk moslims die weten hoe het het hier draait en zeilt. Zij worden alleen tegengewerkt door linkse partijen die een voorkeur hebben voor de fundamentalistische islam. Begrijpe wie begrijpe kan.
      Geen steun van linkse partijen voor imams die aansluiting met ons zoeken, maar vooral applaus voor hoofddoek en burka. Ik snap links niet meer.

      • Tja. Daar sla je iedere olifant mee dood. Ik ken het begrip. En ja, net als racisme, polarisatie, stigmatisatie, islamofobie, extremisme, is het een begrip waarmee je iedere dialoog afblokt. Niet mijn ding, net als alle andere termen die ik hiervoor opnoem. Ze zijn enkel geschikt als excuus om niets te moeten doen.

      • Het blijft nog altijd zoeken naar een moskee waar de sharia niet word verkondigt.Men kan gewoon niet voor de sharia zijn en democraat.Kan u een naam geven van zo een westerse moslim?

      • Wat taqiyya betreft, dat dient een beetje van geval tot geval afgewogen te worden. Er zijn heel wat moslims die simpelweg hun eigen godsdienst niet goed kennen en er een geïdealiseerd beeld van hebben. Als zo iemand zegt dat de Islam de godsdienst van de vrede is dan is het goed mogelljk dat hij het echt meent (wat uiteraard niet betekent dat hij ook gelijk heeft). Als daarentegen een imam zulke uitspraken doet dan heb je wel degelijk met taqiyya te maken, van zo iemand mag je wel verwachten dat hij de koran echt kent.

      • Het is niet gemakkelijk om te verklaren waarom zovele verstandige linkse mensen ervoor kiezen om al ziende blind zijn. Een aantal elementen spelen zeker een rol: voor de linkse partijen zijn de moslims nieuwe kiezers die het verlies van hun traditioneel kiespubliek moeten vervangen. Het vreemdelingenstemrecht heeft dit in de hand gewerkt: die wet heeft jacht op de moslimstem pas echt gelanceerd. Voor lokale verkiezingen in de steden werd dit de frontlinie. Dit geldt ook voor de CD&V, die de subsidies voor de katholieke kerk wil veilig stellen. Immers, met het afkalvend katholicisme en de pedofilieschandalen komt onvermijdelijk het moment dat een meerderheid het subsidiëren van de kerk wil afschaffen of terugschroeven. Indien de moslims mee in het subsidiebad worden getrokken, worden die medestanders voor het behoud van de subsidiëring van de religies. Het is een gevaarlijk spel want als die moslims het te bont maken, zal de publieke opinie zich keren tegen het subsidiëren van élke religie. Ook de katholieke scholen willen de groeiende groep moslimkinderen naar hun schoolbanken lokken. Elke leerling erbij brengt immers geld in het laatje. Een gedurfde strategie die falikant kan uitvallen, want het handelsmerk van de katholieke scholen was tot heden steevast de kwaliteit, en door op grote schaal migranten binnen te halen én hen ver tegemoet te komen om ze te houden, zal een deel van die kwaliteit worden opgeofferd.

  6. Uiteraard hebben Europeanen argumenten om aan te tonen dat de islam verkeerd is: we hebben 1) het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens (EVRM), 2) de wetenschap en 3) de logica. Over het EVRM valt niet te onderhandelen. Wie leeft volgens de koran lapt zowat alle verworven rechten en vrijheden van het EVRM aan zijn laars (slavernij, doden van ongelovigen of van moslims de islam de rug toekeren, oproepen tot jihad tegen ongelovigen, liegen, bedriegen en huichelen als dit ten goede komt van de islam, afranselen van vrouwen, een man mag vier vrouwen hebben en zoveel slavinnen als hij zich kan veroorloven, verering van “martelaars” die ongelovigen hebben gedood, etc.). De sharia die is afgeleid van de koran, is een compleet rechtssysteem dat onverzoenbaar is met de democratie. De democratie kan niet aanvaarden dat alle politieke macht uitgaat van de hoogste geestelijke gezagsdrager. Je hoeft niet veel moeite te doen om aan te tonen dat het wereldbeeld van de koran geen enkele wetenschappelijke toets kan doorstaan. Het nut van talrijke voorschriften, zoals voor kledij en voeding, kan met logica worden doorprikt. Maar wie logica verwerpt om dat hij gelooft dat de koran de letterlijke woorden van allah zijn, is een onmogelijke gesprekspartner. Die onbuigzaamheid gaat zover dat men eigenlijk elke diepgelovige moslim als een extremist moet beschouwen.

  7. We worden dagdagelijks geconfronteerd met de onhebbelijkheden, de arrogantie, de vestimentaire en andere aanstellerij, de nooit aflatende eisen en de crescendo oplopende weigering zich aan te passen aan de zeden en geplogenheden van de hen ontvangende landen. Zonder nog te spreken van hun criminaliteit en hun terrorisme. Inplaats van te verbeteren verslecht de situatie jaar na jaar. Content zullen ze maar zijn wanneer ze het hier volledig voor het zeggen hebben en ons in een dhimmy- rol kunnen dwingen. Moesten wij de moslims behandelen zoals christenen en andere “ongelovigen” worden behandeld in de moslim-prachtlanden, ge zoudt onze rode en groene nestbevuilers horen toeteren. Met de islam hebben we een adder aan de borst gekoesterd. Een giftige.

  8. De islam brengt niks anders dan duisternis en ellende….De islam en onze Grondwet kunnen niet samengaan.Ze kunnen niet mixen.De Koran is de antithese van de Europese Grondwet. Ze zijn tegenpolen.Ze staan lijnrecht tegenover elkaar.Het doel van onze Grondwet is om de grootst mogelijke vrijheid te verzekeren en te waarborgen voor alle mensen. Het doel van de islam is om alle mensen te onderwerpen aan de islam, niet alleen geestelijk, maar ook politiek en wereldlijk, in elk aspect van de rechtsstaat en het leven.Een “religie” die de doodstraf kent voor “afvalligheid” mag geen aanspraak maken op Godsdienstvrijheid..

  9. De islam past niet in onze westerse democratie, ze is intolerant en totalitair.In de Westerse democratie is de overheid zich gericht naar de wil van het volk, terwijl bij de moslim-democratie zowel de overheid als het volk zich richt op de wil van Allah.Het is Allah en niet de mens die bepaald.Allah heeft voorrang boven de verlangens van de mensen.Mohammed regeerde op basis van Allah’s autoriteit en legde zijn beslissingen nooit voor aan het volk.Overal waar een islamitische meerderheid is, bevinden minderheden zich in een ongelijkwaardige positie. Er bestaat geen enkele land met een moslimmeerderheid, waar volledige gelijkheid der burgers ongeacht hun religie heerst.De islam gaat uit van de fundamentele ongelijkheid van mensen. Het ziet twee cate­gorieën: moslims en kaffirs/niet-moslims(discriminatie betekent letterlijk “het maken van onderscheid”). De een is superieur, de ander minderwaardig(„Een Kafir mag geterroriseerd worden”-Koran: 8:12…„Een Kafir mag onthoofd worden” -Koran 47:4)….