Het Syrisch conflict spilt andermaal over richting buurland Libanon. Langsheen de Syrisch-Libanese grens lanceerden het Syrische leger van president Bashar al-Assad en Hezbollah een offensief om de laatste jihadistische verzetshaard in de regio op te ruimen. Ook het Libanese leger nam posities in, maar van coördinatie met Damascus is geen sprake.

Op donderdagnacht trapten het Libanese Hezbollah, de Syrische Republikeinse Garde en de pro-Assad milities van de National Defense Forces het langverwachte eindoffensief af in het Qalamoungebergte, gelegen in het Rif Dimashqgouvernaat ten noorden van Damascus. Gesterkt door luchtsteun van de Syrische luchtmacht maakten Hezbollah en de Republikeinse Garde zich meester van de Tal Burkanheuvel. Bij de gevechten sneuvelden minstens vijfentwintig militanten van Hay’at Tahrir al-Sham, het voormalige Jabhat al-Nusra (Syrische tak van Al-Qaeda).

De huidige operatie is de derde en finale fase in het West-Qalamounoffensief. West-Qalamoun is de Syrische spil in het jihadistische bolwerk aan de Syrisch-Libanese grens. Reeds geruime tijd gebruiken militanten van Islamitische Staat en Hay’at Tahrir al-Sham de bergachtige regio als uitvalsbasis.

Juroud Arsal

In 2014 kookte het Syrische potje over in Libanon wanneer militanten van Islamitische Staat en Jabhat al-Nusra de grens overstaken en er een smalle landstrook bezetten. Gaandeweg slaagden de Hezbollah en het Libanese leger erin om de controle over de grensregio terug te winnen. Enkel Arsal in de oostelijke Bekavallei bleef nog in handen van jihadistische militanten.

Vorige week verkondigde Hassan Nasrallah, de secretaris-generaal van Hezbollah, dat het verhaal van de jihadisten in en rond Arsal weldra uit zou zijn. De jihadisten in Arsal bestaan vooral uit militanten van Hay’at Tahrir al-Sham, maar ook Islamitische Staat en Saraya Ahl al-Sham hebben er strijders. Saraya Ahl al-Sham is gelieerd aan het Vrije Syrische Leger, een rebellengroep die gesteund wordt door het Westen, Turkije, Saoedi-Arabië en de Golfstaten.

In samenhang met het offensief aan de Syrische kant van de grens, bestookten militanten van Hezbollah de posities van Hay’at Tahrir al-Sham nabij Arsal. Vrijdagnamiddag verkondigde al-Manar, het televisienetwerk dat gebonden is aan de sjiitische partij, dat Hezbollah het strategische punt Dahr el-Houwa had ingenomen. Ook de Er Rahoué-vlakte viel in handen van de militie. Aan de zijde van Tahrir al-Sham viellen na één dag ondertussen al meer dan vijftig doden. De Hezbollah betreurt vijftien doden, onder wie enkele bevelhebbers. Op zaterdagavond kondigde Saraya Ahl al-Sham aan dat het zich zou terugtrekken in Libanon.

Libanese leger mengt zich

Zoals aangekondigd door Libanees premier Saad Hariri bivakkeerde het Libanese leger in Juroud Arsal. De rol van het Libanese leger is tweeledig: enerzijds voorkomen dat strijders van Hay’at Tahrir al-Sham Arsal ontvluchten en zich uitzaaien over de regio, anderzijds de vluchtelingenkampen in de agglomeratie van Arsal vergrendelen om zo te vermijden dat Hezbollah in de rug wordt aangevallen.

Een maand geleden nog voerde het Libanese leger een proactieve aanval uit op twee Syrische vluchtelingenkampen in Arsal, waarbij vijf terroristen zichzelf opbliezen.

Verdeeldheid in Beiroet

Hoewel het Syrisch-Libanese grensoffensief tegen IS en Hay’at Tahrir al-Sham een afgestemde actie lijkt tussen Libanon, Hezbollah en Syrië, benadrukte premier Hariri – een soenniet – dat er geen sprake is van coördinatie is met Damascus. De Toekomstbeweging van Hariri verkondigde dat het offensief in Juroud Arsal deel uit maakt van ‘de diensten die Hezbollah levert aan het Syrische regime.’

Het Syrische conflict beroert de politieke bühne in Beiroet al sinds de begindagen. Het is geen geheim dat sommige leden van de 8-maart-beweging, de politieke koepel waaronder Hezbollah, Amal en de Vrije Patriottische Beweging van president Michel Aoun zich bevinden, ervan dromen om het militaire samenwerkingsverband tussen Libanon en Hezbollah door te trekken naar het Syrische regime van president Bashar al-Assad. Dit ligt echter moeilijk omdat de 14-maart-alliantie van premier Hariri vijandig staat tegenover het Syrische regime. Ook de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, die het Libanese leger uitrusten, zien een as Beiroet-Damascus liever niet tot stand komen.