De vreemdelingentaks van staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) brengt veel minder op dan gedacht, zo blijkt uit onderzoek van Stavros Kelepouris voor Knack op woensdag 14 juni. De gemeente van Francken, Lubbeek, voerde in april als eerste gemeente in België een ‘vreemdelingentaks’ in. Dat is een administratieve vergoeding in ruil voor een vernieuwde inschrijving in het vreemdelingenregister. Asielzoekers moeten in Lubbeek sindsdien 50 euro betalen hiervoor. Ook Antwerpen volgt het voorbeeld van Lubbeek. Echter, de verblijfskaart wordt zelden vernieuwd en daardoor komt er maar weinig geld in het laatje.

Een nieuw Koninklijk Besluit dat het mogelijk maakt om een retributie te vragen voor een inschrijving in het vreemdelingenregister ging in maart in voege. Een maand later stond op de website van staatssecretaris en titelvoerend burgemeester van Lubbeek Theo Francken te lezen dat vreemdelingen in Lubbeek vanaf nu bij de verlenging, vervanging of vernieuwing van hun verblijfskaart een vergoeding van 50 euro zullen moeten betalen. Het gaat om de tijdelijke verblijfskaart van het type A, onder meer geschrikt voor arbeidsmigranten, erkende vluchtelingen en niet-begeleide minderjarige vreemdelingen. Maar de verlenging, vervanging of vernieuwing van die kaart gebeurt zelden tot nooit, zo blijkt.

“Forse jaarlijkse inkomst”

Francken argumenteerde in augustus nog dat het verzorgen van de bovengenoemde documenten “zorgt voor een bijkomende werklast voor de lokale besturen, wat deze nieuwe taks rechtvaardigt”. Nu het KB in voege is kan elke gemeente autonoom beslissen om over te gaan tot zo’n vreemdelingentaks en dit kan “voor een stad als Antwerpen […] een forse jaarlijkse extra inkomst” betekenen, aldus Francken nog in februari.

Echter, Kamerlid Monica De Coninck, migratiespecialist voor sp.a, trekt deze redenering in twijfel en onderzocht de data. Vluchtelingen die in België arriveren krijgen een A-kaart die geldig is voor vijf jaar (zonder retributie of ‘taks’). Daarna hoeft deze niet vernieuwd te worden, maar krijgt men een B-kaart. Ook voor de B-kaart moet geen retributie betaald worden. Je moet dus enkel zo’n taks betalen als je de kaart kwijt raakt of ze gestolen wordt. Ter illustratie, Knack toonde aan dat in 2016 dit in Antwerpen slechts het geval voor zes (6) vluchtelingen was. Dit zou 300 euro opgebracht hebben. Niet echt een “forse jaarlijkse extra inkomst”.

Daarbij moet wel gezegd worden dat de geldigheidstermijn van de elektronische A-kaart samenvalt met de duur van het tijdelijk verblijfsrecht. En dat verschilt per categorie. Voor een erkend vluchteling is dit inderdaad 5 jaar (en pas daarna kan een vluchteling een verblijfsrecht van onbeperkte duur krijgen: de B-kaart). Maar andere migranten zoals studenten, subsidiaire vluchtelingen, niet-begeleide minderjarige vreemdelingen moeten jaarlijks hun A-kaart vernieuwen en krijgen niet direct automatisch een B-kaart. Ook gezinsherenigers vallen niet onder de 5 jaar-regeling, waardoor de opbrengt hoger kan ingeschat worden dan De Coninck doet uitschijnen.

“250 à 350 euro”

Niet alleen is het toepassingsgebied van de nieuwe vreemdelingentaks te specifiek om een “forse jaarlijkse extra inkomst” op te leveren, bovendien is het gevraagde bedrag hiervoor te klein. De Coninck stelt nochtans dat het leveren van tijdelijke verblijfsdocumenten een sterke verhoging van de werkdruk betekent voor stadsdiensten.

De federale overheid rekent wel zwaar door wanneer iemand een verblijfsvergunning, arbeidskaart of visum aanvraagt. “De federale overheid vraagt daarvoor 250 à 350 euro, maar het werk gebeurt vooral op lokaal niveau. Een deel van het federale geld zou dus beter doorvloeien naar de lokale besturen”, klaagt De Coninck aan.

“De retributie is niet meer dan windowdressing, een maatregel die bij de mensen stoer overkomt maar in de realiteit heel beperkt blijft”, haalt De Coninck hard uit in Knack naar Francken. De vergoeding kan ook betaald worden als asielzoekers van woonplaats veranderen, maar zo’n verschil kan dat – voorlopig – niet maken gezien enkel in Antwerpen en Lubbeek zo’n retributie geldig is. Men moet dus enkel betalen als men verhuist van Antwerpen naar Lubbeek of omgekeerd.

1 REACTIE