Twee keer per jaar komen commissies van alle parlementen van de EU-landen samen op de ‘Conferentie van commissies voor Europese aangelegenheden’ (COSAC). De zevenenvijftigste conferentie startte op 28 mei in Malta en eindigt er vandaag. Parlementsleden Laura Castel (ECR, Catalonië) en Peter Luykx (N-VA) maakten er gisteren door middel van een persbericht samen een duidelijk statement ten voordele van een Catalaans onafhankelijkheidsreferendum, hetgeen de Catalaanse deelstaatregering heel graag zou realiseren maar Madrid blokkeert.

Castel en Luykx besloten de in regionalistische kringen steeds luider klinkende verontwaardiging over het blokkeren van de Catalaanse regering kracht bij te zetten. Ze riepen Europees Vicepresident Frans Timmermans (PvdA) op om de dialoog over het Catalaanse autonomiestreven te erkennen. Ondanks Spaanse tegenstand pogen de Catalanen dit najaar een bindend onafhankelijkheidsreferendum te houden. Onder meer het Spaanse Grondwettelijk Hof gooide al roet in het eten. Het referendum is echter volgens Luykx en anderen onderdeel van een breder Europees debat over de toekomst van Europa sinds de Brexit-stemming in 2016.

Nationalistische solidariteit

Naast Catalonië klinken ook in Noord-Ierland en Schotland geluiden voor verandering. Peter Luykx opperde over de context van vandaag: “Wil Europa haar draagvlak vergroten, dan moet ze deze pro-Europese dynamiek ernstig nemen. Het Catalaans streven naar autonomie is democratisch en breed gedragen.”

‘Spaanse sabotage’

Luykx’ Catalaanse collega, senator Castel, haalde fel uit naar Madrid: “Het democratisch spreekrecht van Catalaanse parlementsleden wordt onmogelijk gemaakt door Spanje. Democratisch verkozen parlementsleden die in het hart van Europa niet eens meer vrijuit kunnen debatteren over hun eigen autonomie staat haaks op de Europese waarden”.

De N-VA ziet een Catalaans onafhankelijkheidsreferendum zoals de Schotten dat in 2014 hadden als meer dan waarschijnlijk: “Een referendum is onafwendbaar. Ik krijg een déjà-vu gevoel na de Brexit. Toen dacht Europa ook dat het nooit zover zou komen”, aldus Luykx, die in zijn debat met Timmermans ook werd bijgestaan door Pol Vandendriessche (N-VA).

https://twitter.com/lauracastelfort/status/869165997261029382?ref_src=twsrc%5Etfw&ref_url=http%3A%2F%2Fsceptr.net%2Fwp-admin%2Fpost.php%3Fpost%3D13626%26action%3Dedit

Of een referendum rond onafhankelijkheid voor de Spaanse deelstaat Catalonië er ook daadwerkelijk komt valt evenwel nog af te wachten. Het ziet er alleszins niet naar uit dat de Spaanse staat haar inspanningen tegen het initiatief spoedig zal staken. Nog in 2014 hielden verschillende pro-autonomie-organisaties een informeel referendum. Toen stemde meer dan 80 procent van de kiezers voor onafhankelijkheid, maar die volksraadpleging had geen juridische basis en dus ook geen bindend karakter.