BuZa-minister Lavrov: “VS en Rusland zullen samen IS bevechten”

0
1054

Op twaalf februari 2017 verscheen een bericht op het Russische staatsmedium Sputnik News: De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov sprak in verzoenende taal over de VS en nieuwe president Amerikaans president Donald Trump (REP). Of met de vriendelijke woorden daadwerkelijk een shift zit aan te komen in de geopolitieke positie van Rusland ten opzichte van de VS, valt te betwijfelen, maar zeker is dat de diplomatiemachine van Rusland ons dat alleszins wil doen geloven. Rusland en Amerika zijn aan het verkennen, maar een echte as zit er niet meteen in.

Lavrov zei “ik ben er vast van overtuigd dat Donald Trump het meent wanneer hij spreekt over het verslaan van IS. We staan klaar om met hem samen te werken. Ik ben ervan overtuigd, dat van zodra de omstandigheden het toelaten, de coördinatie en de samenwerking tussen onze strijdkrachten opnieuw vorm zullen krijgen.”

Shampanskoye!

De verkiezingsoverwinning van Donald Trump was voor Rusland even onverwacht als voor het Westen. Trump had van het begin wel de voorkeur van het Kremlin, maar ook de Russen hadden de verwachting dat voormalig presidentskandidate Hillary Clinton (DEM) het zou halen in de presidentsverkiezing. Het is duidelijk dat het Kremlin deze onverwachte opportuniteit wil aangrijpen om de relaties met de Verenigde Staten te verbeteren. De relaties met de Verenigde Staten zijn verzuurd door het Russisch optreden in Oekraïne.

Trump sprak in zijn campagne al van Russische steun om IS te verslaan. Frankrijk deed na de aanslagen in Parijs een gelijkaardige oproep aan Moskou. Er kwam niet meer dan een kort showoffensief om Frankrijk tegemoet te komen, maar het plan faalde omdat Parijs en Moskou finaal een andere visie hebben over Syrië.

Afwachtende houding

Het Kremlin en het Witte Huis zitten momenteel nog in een wederzijdse verkenningsfase. Voortdurend worden ballonnetjes opgelaten om te zien hoe de andere zijde reageert. Deze persmededeling van Sergei Lavrov moet ook in die context worden gezien. Zaterdag 11 februari was er bijvoorbeeld het gerucht dat klokkenluider Edward Snowden zou worden uitgeleverd aan de Verenigde Staten.

Toch kan een gezamenlijk optreden tegen IS alleen maar slagen als wordt voldaan aan de volgende voorwaarden:

  • Beide partijen moeten een gezamenlijke strategie hebben over Syrië: wat moet er gebeuren met de Syrische president Bashar Assad en wie komt er in de plaats in de gebieden waar IS verdwijnt?
  • Er moet sprake zijn van een wederzijdse coördinatie, al is het maar om elkaars vliegtuigen niet neer te halen (dat hier en daar volgens Rusland al zou gebeuren en hetgeen de VS ontkent);
  • Zowel Rusland als de Verenigde Staten moeten bereid zijn om militaire geheimen met elkaar te delen. Dit is wellicht het moeilijkste om te bereiken. De militaire top en de inlichtingendiensten van beide landen hebben een historisch wantrouwen tegenover mekaar en binnen een NAVO-context is Rusland de tegenstander eerder dan een partner;
  • Er moet ook een overeenstemming komen over de rol die Iran, Israël, Jordanië en Turkije zullen krijgen in dit verhaal.;
  • Het is ook niet duidelijk als men zal gaan werken met invloedszones of er één collectieve strategie zal komen.

Islamistische achtertuin

Toch heeft ook Rusland belang aan samenwerking. Er is een sterke instroom van islamistische militanten uit de Kaukasus in Syrië. Een van de toplui van IS was een militant die afkomstig was uit de Tsjetsjenië. Nadat de topman in kwestie gedood werd door een Amerikaans bombardement, werd hij vervangen door een overgelopen ex-officier uit de voormalige Sovjet-Unie (Tajikistan).

Tot slot, zowel de Verenigde Staten als Rusland hebben er belang bij om een overwinning te behalen op IS, maar een as tussen Moskou en Washington zit er morgen niet aan te komen en kent nog heel wat te overwinnen obstakels.