Asielzoekers kunnen voortaan opnieuw worden teruggestuurd naar de eerste EU-lidstaat waar ze voet aan wal zetten. In de praktijk betekent dit dat veel vluchtelingen terug naar Griekenland zullen worden verwezen. De beslissing komt er doordat het Dublin-systeem van de Europese Unie in ere werd hersteld.

De Dublin-akkoorden vereisen dat migranten asiel aanvragen in de eerste verdragsstaat waar ze toekomen. Het Dublin-systeem overlapt grotendeels met de Schengenzone. Door de vluchtelingencrisis en de grote instroom van 2015 werden de akkoorden nauwelijks nageleefd.

Het leeuwendeel van de honderdduizenden migranten die Europa binnenkomen doen dit via Spanje, Italië en Griekenland. Voor velen onder hen is Zuid-Europa slechts een transitzone richting de welvaartsstaten van West-Europa. Omdat de Griekse regering van premier Alexis Tsipras systematisch te kort schoot in haar accommodatie en opvang van migranten die overstaken vanuit Turkije, besloot Duitsland in 2015 om de Dublin-regels tijdelijk op te schorten voor Syrische vluchtelingen. De opschorting gaf mee klank aan de Duitse lokroep “wir schaffen das” en de zogenaamde Balkanroute was een feit.

Vanaf deze week lopen migranten die zich in één van de 28 lidstaten bevinden het risico om terug naar Griekenland te worden gestuurd. Duits minister van Binnenlandse Zaken Thomas de Mazière (CDU) verduidelijkt dat het vooral zal gaan om alleenstaande asielzoekers, families, veroordeelde criminelen en potentiële terroristen. De Europese Commissie verbiedt uitdrukkelijk dat niet-begeleide minderjarigen worden teruggestuurd. De praktijk leert echter dat veel vluchtelingen liegen over hun leeftijd.

74% meer migranten komen toe in Italië

Ook Italië zal binnenkort migranten toegestuurd krijgen. Volgens cijfers van de VN-Vluchtelingenorganisatie zijn tussen 1 januari en 6 maart van dit jaar al meer dan 15.000 migranten Italië binnengekomen. Dat is een stijging van 74% vergeleken met dezelfde periode vorig jaar. De Italiaanse kustwacht bevestigt dat de migranten die de oversteek wagen vooral uit Nigeria, Ivoorkust, Guinea en Gambia afkomstig zijn.