Vandaag herdenken we de aanslagen in Zaventem en Brussel. Precies een jaar geleden gingen om iets voor acht uur in de luchthaven in Zaventem twee spijkerbommen af. Een uur later ging een bom af in een metro die net vertrok aan het station Maalbeek, in hartje Brussel. In scholen, de luchthaven van Zaventem, het getroffen metrostation… wordt de datum herdacht. Onder meer worden de slachtoffers geëerd met een minuut stilte, maar de openbare vervoersmaatschappij MIVB koos voor een minuut lawaai door te claxonneren en applaus van de passagiers: “ze krijgen ons er niet onder“, luidt de boodschap.

In totaal waren er tweeëndertig dodelijke slachtoffers te betreuren een jaar geleden, de terroristen zelf niet meegerekend. Daarnaast ongeveer 340 gewonden. In de drie gevallen betrof het telkens zelfmoordexplosies. Eén explosief in Zaventem ging gelukkig niet af. Dit derde explosief betrof volgens DOVO (de ontmijningsdienst) de zwaarste bom van de drie. De man die dit explosief tot ontploffing had moet brengen, Mohammed Abrini, verliet de luchthaven levend. Vervolgens werd op hem een klopjacht gehouden. In de pers zou bekend worden als ‘de man met het hoedje’.

De daders

Op 8 april 2016 werd Abrini in Anderlecht opgepakt tijdens een actie van de speciale eenheden (DSU) van de Federale Politie. De operatie werd gefilmd door omstaanders. Abrini ging vrijwel meteen tot bekentenissen over. De voorbije weken doken er berichten op die beweerden dat Abrini verlinkt werd door een vriend die informant zou (geweest) zijn voor de politie.

https://www.youtube.com/watch?v=jA5rbIvOkRA
Op hetzelfde moment werd Osama Krayem, een handlanger die onder meer de tassen voor de bommen aankocht, in Laken gearresteerd. Ook hij bekende meteen zijn betrokkenheid bij de aanslagen.
 
Van de drie mannen die zichzelf opbliezen deed vooral de naam Ibrahim el Bakraoui het meeste stof oplaaien. De man was eerder gearresteerd zijn in Turkije, maar moest daar worden vrijgelaten. De Turkse staat alarmeerde zowel Nederland als België hierover uitvoerig, maar dat kreeg geen gevolg. Na de aanslagen werd eerst het ontslag van de verbindingsofficier van de Belgische Politie voor Turkije geëist, totdat Minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) voor de man in de bres sprong. Even was er ook sprake dat Jambon en Justitieminister Koen Geens (CD&V) zouden opstappen, maar zo ver kwam het niet.
 
Najim Laachraoui stond bekend als Syriëstrijder en zou naar Europa teruggekeerd zijn via de Balkanroute. Hij was ook betrokken bij de aanslagen van 2015 in Parijs. Daar werd DNA van Laachraoui op een van de bomgordels werd teruggevonden.
 

Tine Gregoor - 22 maart

Arbeidsgeneesheer Tine Gregoor reed op 22 maart voorbij het metrostation in Maalbeek. Ze keerde onmiddelijk haar auto toen de bom afging. Haar verhaal: http://radio1.be/tine-gregoor-hulpverlener

Geplaatst door Radio 1 op dinsdag 21 maart 2017

Ten slotte was ook Khalid el Bakraoui, die zichzelf opblies op de metro, een bekende voor het gerecht. In februari 2016, vlak voor de aanslagen dus, werd zijn voorwaardelijke invrijheidstelling nog ingetrokken door het Parket, omdat hij zijn voorwaarden niet had nageleegd. Hij kon echter niet tijdig gevat worden.

Herdenkingen

Vooral aan het beursplein in Brussel herdachten mensen in groep de slachtoffers. Het plein was na de aanslagen wekenlang bedekt met vlaggen, kaarsen en bloemen. Na de aanslagen bleef het metrostation Maalbeek een hele poos dicht. Bij de heropening van het metrostation werd een herdenkingsmuur voorzien. Ook in het Zoniënwoud werd een herdenkingsmonument opgericht voor de slachtoffers.

Op de herdenkingen vandaag zijn allerlei prominenten aanwezig zoals de meeste Belgische ministers, koning Filip, de Europese president van de Europese Raad Donald Tusk enzoverder. Vanavond vindt nog om 18u00 een herdenkingsviering plaats in de Sint-Goedele- en Sint-Michielskathedraal te Brussel. De gebedswake wordt voorgezeten door de kardinaal Jozef De Kesel. Meerdere Brusselse scholen houden een minuut stilte. Op verschillende televisie- en radiozenders is er een aangepaste programmatie.

LIVE: herdenkingen 22 maart

De herdenkingen in Zaventem en Maalbeek op 22 maart

Geplaatst door VRT deredactie.be op dinsdag 21 maart 2017