Wanneer ik denk aan een ontmoeting tussen Trump en Poetin komt de herinnering van het gesprek tussen president Reagan en Sovjetleider Gorbatsjov op 11 en 12 oktober 1986 in Reyjkjavik naar boven.

Ongehinderd door staf en medewerkers kwamen beide heren bijna tot een akkoord om alle kernwapens de wereld uit te bannen. Alleen omdat Reagan het onderzoek naar SDI (‘Star Wars’) niet wou stop zetten werd de deal niet afgesloten. Dit gebeurde tot ontstentenis en afgrijzen van hun medewerkers en de specialisten. Maar het ijs was gebroken en het vertrouwen gewonnen en reeds op 8 december 1987 werd het INF-akkoord afgesloten waardoor alle middellangeafstandsraketten werden vernietigd. Andere ontwapeningsakkoorden zouden volgen.

Een verbetering van de relaties tussen de Verenigde Staten en de Russische Federatie lijkt me mogelijk door een rechtstreeks herenakkoord tussen de twee leiders, en niet via de geijkte weg van alle mogelijke diplomatieke conferenties met diplomaten en specialisten. Daarvoor zijn de formalistische problemen te ingewikkeld en te veelvuldig.

Succes op buitenlands gebied

Beide heren hebben nood aan een succes op buitenlands gebied. Trump om evidente redenen: hij moet zich bewijzen en Poetin denkt aan de op komst zijnde presidentsverkiezingen.

De Verenigde Staten vertrekken vanuit de gemakkelijkste positie. Zowel Trump als Poetin willen het conflict in Syrië beëindigen. Eén doelstelling hebben ze gemeen: het uitroeien van IS. Obama wou geen oplossing van de oorlog met behoud van de oorlogsmisdadiger Bashar Assad. Dat wilde Poetin wel, maar ondertussen heeft hij wel voldoende negatieve ervaringen met de wrede despoot opgelopen dat hij hem liever ook weg wil zonder dat publiek te verklaren.

“Eén doelstelling hebben ze gemeen: het uitroeien van IS.”

Poetin wil ook zijn basis in Syrië behouden en ook gekend worden als de leider die het Syrisch probleem heeft (mede)opgelost. Trump heeft nooit verklaard dat Bashar Assad van het toneel moest verdwijnen en het behoud van de Russische basis kan hij ook aanvaarden omdat die er voor het conflict ook al was. Dit is dus het behoud van het status-quo.
Voor Trump is ook de inlijving van de Krim door de Russische Federatie geen groot probleem omdat de bevolking dat duidelijk wou en omdat dat gebied historisch en cultureel Russisch is. Dit kan hij niet publiekelijk verklaren omdat een en ander in strijd is met het internationaal recht. Daarover kan hij dus ook geen tekst ondertekenen, maar in een herenovereenkomst kan hij beloven zich niet al te druk te maken om de Krim.

Meer NAVO?

Trump zal ook moeten beloven de NAVO niet verder te willen uitbreiden en niet te streven naar het lidmaatschap van Oekraïne, Moldavië of Georgië. Mijn aanvoelen is dat Trump, die zich niet als een Amerikaans imperialist profileert, daar weinig problemen mee heeft.

Veel zal afhangen van wie Trump begeleidt, hij is weinig ervaren in het internationale gebeuren. Zijn medewerkers moeten hem in eider geval influisteren dat Poetin geplaagd zit met een groot minderwaardigheidscomplex dat zich uit in machogedrag. Poetin wil dat Rusland erkend wordt als een machtige natie die een belangrijke rol speelt in het concert van de naties met hemzelf als grote en geliefde stuurman. Wat hij niet kan verdragen zijn uitgestoken vingertjes van een superieure President Obama of Clinton die hem wijzen op het niet naleven van de mensenrechten of het internationaal recht. Als ze dat willen vermijden, kunnen ze het als echte macho’s over… ‘de vrouwen’ hebben.